ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક વેહિકલના વધી રહેલા લેવાલોઃ કુલ ફોર વ્હિલર્સના વેચાણમાં પહેલીવાર 11 ટકા ઈ.વી. વેચાયા

ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV)નું બજાર હિસ્સો પ્રથમ વખત 11 ટકાને પાર થયું

અમેરિકા અને ઇરાન વચ્ચેના યુદ્ધને કારણે ભારતમાં વધતા ઇંધણના ભાવ વચ્ચે ગ્રાહકો ઇલેક્ટ્રિક કાર તરફ વધુ વળી રહ્યા છે. તેના પરિણામે મે મહિનામાં પેસેન્જર વાહનોના વેચાણમાં ઇલેક્ટ્રિક કારનું પ્રમાણ પ્રથમ વખત લગભગ 7 ટકા સુધી પહોંચી ગયું છે. બીજીતરફ તમામ વાહન શ્રેણીઓમાં મળીને ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV)નું બજાર હિસ્સો પ્રથમ વખત 11%ને પાર થઈ ગયું છે. ફેડરેશન ઓફ ઓટોમોબાઇલ ડીલર્સ એસોસિએશન (FADA)ના આંકડા મુજબ મે મહિનામાં દેશમાં વેચાયેલી નવી કારોમાં ઇલેક્ટ્રિક કારનો હિસ્સો 6.6 ટકા રહ્યો, જે એપ્રિલમાં 6.1 ટકા હતો. જ્યારે મે 2025માં આ હિસ્સો માત્ર 4.5 ટકા હતો.

ઇંધણના ભાવમાં થયેલા વધારાએ ઇલેક્ટ્રિક વાહનો તરફ લોકોનું આકર્ષણ વધુ વધાર્યું છે. ટુ-વ્હીલર સેગમેન્ટમાં મે મહિનામાં EVનો હિસ્સો વધીને રેકોર્ડ 9.25 ટકા થયો, જે એક વર્ષ અગાઉ 6.11 ટકા હતો. FADAના પ્રમુખ સી. એસ. વિગ્નેશ્વરે જણાવ્યું કે મે મહિનામાં ઇંધણના ભાવમાં થયેલા ફેરફાર બાદ ગ્રાહકોમાં ઓછું ઇંધણ વાપરતા અને વૈકલ્પિક ઊર્જા આધારિત વાહનો અંગે પૂછપરછમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે.

થ્રી-વ્હીલર સેગમેન્ટમાં મે મહિનામાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનોનું પ્રમાણ વધીને 64.4 ટકા થયું છે. 2026ના એપ્રિલમાં તેનું વેચાણ 59.17 ટકા હતું. જ્યારે કોમર્શિયલ વાહનોમાં EVનું પ્રમાણ 2.8 ટકા નોંધાયું છે. તમામ વાહન શ્રેણીઓને મળીને જોવામાં આવે તો દેશમાં પ્રથમ વખત ઇલેક્ટ્રિક વાહનોનું કુલ બજાર હિસ્સો 11 ટકાને પાર કરી ગયો છે. મે મહિનામાં ભારતમાં પેસેન્જર વાહનોની નોંધણી વર્ષદરમિયાન 23.25 ટકા વધીને 4,02,591 યુનિટ સુધી પહોંચી હતી. ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં પેસેન્જર વાહનોનું વેચાણ 30.35 ટકા વધ્યું છે, જ્યારે શહેરી વિસ્તારોમાં 18.80 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે.

વાહન ડીલરોના જણાવ્યા મુજબ નાની મોટરકારોની માંગમાં ફરી વધારો જોવા મળી રહ્યો છે, સાથે SUV વાહનોની માંગ પણ મજબૂત થઈ છે. નવા મોડલોના લોન્ચ અને સારી બુકિંગને કારણે બજારમાં સકારાત્મક વાતાવરણ છે. ઉપરાંત સીએનજી વાહનોનો બજાર હિસ્સો વધીને 23.34 ટકા થયો છે અને EVનો હિસ્સો પણ વધીને 6.63 ટકા સુધી પહોંચ્યો છે.બીજી તરફ મે મહિનાના અંતે પેસેન્જર વાહનોનો સ્ટોક 31થી 33 દિવસ સુધી પહોંચી ગયો હતો, જ્યારે એપ્રિલના અંતે તે 28થી 30 દિવસ હતો. FADAએ સૂચન કર્યું છે કે ઉત્પાદક કંપનીઓએ જૂન મહિનામાં માંગને ધ્યાનમાં રાખીને જ વાહનોની સપ્લાય કરવી જોઈએ જેથી ડીલરો પાસે વધારાનો સ્ટોક એકત્રિત ન થાય.

મે 2026 દરમિયાન ભારતમાં પેસેન્જર વાહનોના રિટેલ વેચાણમાં વર્ષદરમિયાન 23.25 ટકાનો નોંધપાત્ર વધારો થયો છે અને કુલ 4,02,591 વાહનોનું વેચાણ થયું છે. તેના કારણે દેશના કુલ ઓટો રિટેલ બજારમાં 9.55 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે અને કુલ વેચાણ 25.31 લાખ યુનિટ સુધી પહોંચ્યું છે. અગાઉથી થયેલી બુકિંગ અને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં આશરે 30 ટકા વધેલી માંગને કારણે વેચાણમાં તેજી આવી છે. પેસેન્જર વાહનોના વેચાણમાં સૌથી મોટો ફાળો ગ્રામ્ય ભારતનો રહ્યો છે. ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં વેચાણમાં 30.35 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે, જ્યારે શહેરી વિસ્તારોમાં આ વધારો 18.8 ટકા રહ્યો છે. સારી કૃષિ આવક, ગ્રામ્ય વપરાશમાં વધારો અને નાની કારોની માંગમાં ફરી થયેલા ઉછાળાને કારણે વેચાણમાં વધારો થયો છે. સાથે જ SUV વાહનોની માંગ પણ સતત મજબૂત રહી છે. ઇંધણના વધેલા ભાવ અને બજારમાં ઉપલબ્ધ નવા વિકલ્પોને કારણે EV અપનાવવાની ગતિ વધી છે. વૈકલ્પિક ઇંધણવાળા પેસેન્જર વાહનોના વેચાણમાં 38 ટકાનો વધારો થયો છે, જ્યારે CNG વાહનોનો બજાર હિસ્સો વધીને 23.3 ટકા થયો છે. ઇલેક્ટ્રિક વાહનો પર 40 ટકા ડિપ્રિશિએનનો કર લાભ ઉપલબ્ધ હોવાથી પણ EVની લોકપ્રિયતા વધી રહી છે, જ્યારે પરંપરાગત પેટ્રોલ-ડીઝલ વાહનો માટે આ દર માત્ર 15 ટકા છે.

વિવિધ સેગમેન્ટમાં EVનો હિસ્સો

• ટુ-વ્હીલર વેચાણમાં EVનો હિસ્સો : 9.25 ટકા
• પેસેન્જર વાહનોમાં EVનો હિસ્સો : 6.63 ટકા
• કોમર્શિયલ વાહનોમાં EVનો હિસ્સો : 2.86 ટકા

દેશના સૌથી મોટા ઓટો સેગમેન્ટ એવા ટુ-વ્હીલરમાં મે મહિનામાં 7.54 ટકાનો વધારો નોંધાયો અને કુલ વેચાણ 18.45 લાખ યુનિટ રહ્યું છે. શહેરી વિસ્તારોમાં વેચાણ 11.75 ટકા વધ્યું જ્યારે ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં 4.74 ટકાનો વધારો નોંધાયો. FADAના જણાવ્યા મુજબ ખેડૂતો હાલમાં પાકની કાપણીમાં વ્યસ્ત હોવાથી ગ્રામ્ય ટુ-વ્હીલર વેચાણ પર તેની અસર પડી છે. આગામી મહિનાઓમાં તેમાં સુધારો થવાની અપેક્ષા છે.

કોમર્શિયલ વાહનો અને ટ્રેક્ટર વેચાણમાં તેજી

કોમર્શિયલ વાહનોના રિટેલ વેચાણમાં 5.29 ટકાનો વધારો થઈ કુલ 83,823 યુનિટનું વેચાણ થયું છે. લાઇટ કોમર્શિયલ વાહનોમાં 7.66 ટકાનો વધારો નોંધાયો, જ્યારે ટ્રેક્ટર વેચાણમાં 11.17 ટકાનો વધારો થયો છે. સારી કૃષિ આવક અને ગ્રામ્ય અર્થવ્યવસ્થામાં નાણાંની ઉપલબ્ધિને કારણે ટ્રેક્ટરની માંગ વધી છે. જો કે વ્હીલ્ડ કન્સ્ટ્રક્શન ઇક્વિપમેન્ટ સેગમેન્ટમાં વેચાણમાં 17.51 ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે. અડધાથી વધુ ડીલરોને જૂન મહિનામાં વેચાણ વધવાની આશા છે, જ્યારે લગભગ 60 ટકા ડીલરો જૂનથી ઓગસ્ટ દરમિયાન વધુ સારી માંગની અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે. FADAનું માનવું છે કે મજબૂત બુકિંગ અને તહેવારોની સિઝન શરૂ થતાં ઓટો બજારમાં હાલની તેજી આગળ પણ ચાલુ રહેવાની શક્યતા છે.