બજેટ: હવે આવકવેરામાં ગરબડ કરનારને જેલની સજા નહિ થાય દંડ ભરીને છૂટી શકાશે
– ખોટા ચોપડાં તૈયાર કરવા, ટીડીએસ અને ટીસીએસની રકમ જમા ન કરાવવી, ખોટા સ્ટેટમેન્ટ આપવા, ટેક્સની ચોરી કરવી, રિટર્ન સમયસર ન ભરવાના ગુનાને આવરી લેવાયા
આવકવેરા ધારાની જુદી જુદી કલમો હેઠળના ગુનાઈત કૃત્યો માટે ત્રણ માસથી સાત વર્ષની જેલની સજાને બદલે હવે માત્ર રૂપિયામાં પેનલ્ટી વસૂલીને કરદાતાને જતો કરવાનો નિર્ણય આજે સંસદમાં નાણાં મંત્રી નિર્મલા સીતારમણ રજૂ કરેલા બજેટમાં કર્યો છે.
આવકવેરા કાયદામાં ખોટા ચોપડાં તૈયાર કરવા, ટીડીએસ અને ટીસીએસ કાપ્યા પછી સરકારમાં જમા ન કરાવવા, ખોટા સ્ટેટમેન્ટ આપવા, જાણીબૂઝીને ટેક્સની ચોરી કરવી, આવકવેરાનું રિટર્ન સમયસર ન ભરવું, ખોટું રિટર્ન બનાવવામાં મદદગારી કરવી તથા વેરાની રિકવરીથી બચવા માટે મિલકતને ટ્રાન્સફર કરવી, છુપાવવી કે પછી બીજે લઈ જવા જેવા ગુનાઓ કરવા માટે સજા કરવાની જોગવાઈ કાયદામાં કરવામાં આવેલી છે.
આ સજાની જોગવાઈને બદલે હવે કરદાતાને માત્ર રૂપિયામાં પેનલ્ટી ભરીને છૂટ જવાની રાહત નાણાં મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે આજે સંસદમાં રજૂ કરેલા બજેટના માધ્યમથી કરી આપી હોવાનું ચાર્ટર્ડ એકાઉન્ટન્ટ હેમ છાજેડ જણાવે છે. બજેટમાં સજાને બદલે દંડની કરવામાં આવેલી જોગવાઈ નીચે મુજબ છે. દરેક પ્રોવિઝનના અમલીકરણી તારીખ પહેલી માર્ચ અને પહેલી એપ્રિલ નક્કી કરવામાં આવી છે. કરની રકમ આધારે તબક્કાવાર સજા કરવાની જોગવી કરવાં આવી છે.
ફોજદારી કાર્યવાહીનું દંડમાં કેવી રીતે રૂપાંતર કર્યું
આવકવેરા અધિનિયમ, 2025 – પ્રસ્તાવિત જોગવાઈઓ (Decriminalisation)
હેતુ અને અભિગમ (Overall Objective & Approach)
| મુદ્દો | અગાઉની વ્યવસ્થા | સુધારેલી (યુક્તિકૃત) વ્યવસ્થા |
| સજાનો સ્વરૂપ | આકરી જેલની સજા | સાદી કેદ તરફનો ફેરફાર |
| મહત્તમ કેદ | 7 વર્ષ સુધી | પ્રથમ ગુનામાં 2 વર્ષ, પુનરાવર્તન 3 વર્ષ |
| નાણાકીય મર્યાદા | મર્યાદિત મહત્વ | કરચોરીની રકમ આધારે સજા નક્કી |
| નાના ગુનાઓ | ફોજદારી કાર્યવાહી લાગુ | રૂ.10 લાખ સુધીની કરચોરીમાં માત્ર દંડ |
| દંડનો ઉપયોગ | કેદની તુલનામાં ગૌણ | કેદના બદલે અથવા સાથે દંડની જોગવાઈ |
| ગુનામુક્તિ (Decriminalisation) | અત્યંત ઓછી | કેટલાક ગુનાઓ સંપૂર્ણપણે ગુનામુક્ત |
ફોજદારી કાર્યવાહીને બદલે નાણાંકીય સજા
(આવકવેરા અધિનિયમ, 2025)
| કલમ | ગુનાનો સ્વરૂપ | અગાઉની સજા | સુધારેલી સજા |
| 473 | સર્ચ અને સીઝર આદેશનું ઉલ્લંઘન | 2 વર્ષ સુધી કઠોર કેદ + દંડ | 2 વર્ષ સુધી સાદી કેદ + દંડ |
| 474 | સર્ચ દરમિયાન બુક્સ તપાસની સુવિધા ન આપવી | 2 વર્ષ સુધી કઠોર કેદ + દંડ | 6 મહિના સુધી સાદી કેદ અને/અથવા દંડ |
| 475 | વસૂલાતથી બચવા મિલકત છુપાવવી/હસ્તાંતર | 2 વર્ષ સુધી કઠોર કેદ + દંડ | 2 વર્ષ સુધી સાદી કેદ + દંડ |
| 476 | નિર્ધારિત કેસમાં TDS જમા ન કરવો | 3 મહિના–7 વર્ષ કઠોર કેદ + દંડ | આંશિક ગુનામુક્તિ; રકમ આધારિત સજા |
| 477 | TCS જમા ન કરવો | 3 મહિના–7 વર્ષ કઠોર કેદ + દંડ | કરની રકમ આધારે સજા |
| 478 | ઇરાદાપૂર્વક કર/દંડ/વ્યાજ ટાળવું | 7 વર્ષ સુધી કઠોર કેદ + દંડ | રકમ આધારિત સજા; નાના કેસમાં માત્ર દંડ |
| 479 | સામાન્ય કેસમાં રિટર્ન ન ભરવી | કેદ + દંડ | નાના કેસમાં માત્ર દંડ |
| 480 | સર્ચ કેસમાં રિટર્ન ન ભરવી | કેદ + દંડ | કેદની અવધિ ઘટાડીને સજા |
| 481 | બુક્સ રજૂ ન કરવી / AOના આદેશનું પાલન ન કરવું | ફોજદારી કાર્યવાહી | યુક્તિકૃત સજા |
| 482 | ખોટા નિવેદન / ખોટા ખાતાં | ફોજદારી કાર્યવાહી | યુક્તિકૃત સજા |
| 483 | ખાતાંમાં ખોટી એન્ટ્રી (Falsification) | ફોજદારી કાર્યવાહી | યુક્તિકૃત સજા |
| 484 | ખોટી રિટર્નમાં મદદ કરવી | ફોજદારી કાર્યવાહી | યુક્તિકૃત સજા |
| 485 | બીજો અને ત્યારપછીના ગુનાઓ | વધુ કેદ | મહત્તમ 3 વર્ષ સુધી મર્યાદિત |
| 494 | જાહેર સેવકો દ્વારા માહિતી જાહેર કરવી | ફોજદારી ગુનો | યુક્તિકૃત સજા |
Tags: Budget 2026 income tax reforms Budget news income tax CBDT tax reforms 2026 CBDT કર સુધારા Corporate tax prosecution relief Decriminalisation of tax offences Ease of doing business taxation Faceless Assessment Changes False books of accounts penalty Financial penalty based taxation Fine only for small tax offences Graded punishment based on tax amount Income Tax Act 2025 changes Income tax act new provisions Income tax amendments 2025 Income tax imprisonment reduced Income tax legal changes Income tax offence threshold Income tax penalty framework Income tax penalty rationalisation Income tax penalty rules India Income tax prosecution removed Income tax sections 473 to 494 Indian budget tax analysis Indian taxation updates 2026 Individual taxpayer protection Late filing of income tax return penalty New income tax regime enforcement Nirmala Sitharaman Budget speech Penalty instead of imprisonment Penalty instead of prosecution Reduction in tax litigation Removal of criminal liability tax Search and seizure penalty rules Simplification of income tax law Tax compliance encouragement Tax compliance reforms India Tax dispute resolution reforms Tax evasion punishment changes Tax evasion up to 10 lakh fine Tax law decriminalisation India Tax law simplification India Tax laws explained India Tax prosecution rationalisation Tax reforms for businesses Tax relief measures 2026 Taxpayer Friendly Budget Taxpayer relief in Budget 2026 TCS default penalty rules TDS non deposit penalty Union Budget 2026 Highlights Union Budget tax proposals આવકવેરા અધિનિયમ 2025 ફેરફાર આવકવેરા અધિનિયમ નવી જોગવાઈ આવકવેરા કલમ 473થી 494 આવકવેરા કાયદા અપડેટ આવકવેરા કાયદા વિશ્લેષણ આવકવેરા કાયદા સરળતા આવકવેરા કેસમાં રાહત આવકવેરા ગુનામુક્તિ આવકવેરા દંડ નિયમો આવકવેરા પ્રોસિક્યુશન નિયમો આવકવેરા રિટર્ન મોડું ભરવું દંડ આવકવેરા સુધારેલ સજા કર પાલન પ્રોત્સાહન કર રકમ આધારે સજા કર વ્યવસ્થા સરળ કરચોરી સજા નિયમો કરદાતા અધિકાર કરદાતા અનુકૂળ કાયદા કરદાતા સુરક્ષા પગલાં કરદાતાઓ માટે મોટી રાહત કરદાતાઓને બજેટ રાહત કાયદાકીય ફેરફાર આવકવેરા કોર્પોરેટ ટેક્સ પ્રોસિક્યુશન ખોટા ચોપડાં દંડ જોગવાઈ ટીડીએસ ન જમા કરવાના કેસ ટીસીએસ દંડ નિયમો ટેક્સ કાયદા 2026 ટેક્સ કેસ સરળ નિરાકરણ ટેક્સ ગુનાઓ ગુનામુક્ત ટેક્સ ચોરી માટે પેનલ્ટી ટેક્સ દંડમાં ઘટાડો ટેક્સ પાલનમાં સરળતા ટેક્સ લિટિગેશનમાં ઘટાડો ટેક્સ વિવાદ ઘટાડો દંડ અને પ્રોસિક્યુશન યુક્તિકરણ નાણાં મંત્રી બજેટ જાહેરાત નાણાકીય દંડ આધારિત સજા નાના ગુનામાં માત્ર દંડ નિર્મલા સીતારમણ બજેટ ફેસલેસ આકારણી કાયદા ફોજદારી કાયદામાં સુધારા ફોજદારી કાર્યવાહી દૂર ફોજદારી સજા બદલે દંડ બજેટ 2026 આવકવેરા સુધારા બજેટ 2026 ટેક્સ હાઈલાઈટ્સ બજેટ સમાચાર આવકવેરા ભારતીય કર નીતિ સુધારા રૂ.10 લાખ સુધી કરચોરી દંડ વ્યવસાય માટે કર રાહત
