નેપાળમાં બુઢી ગંડકી નદીનું રૌદ્ર સ્વરૂપ: ગોરખા જિલ્લામાં પૂર અને તારાજીઃ નેપાળના પ્રવાસે જવાય ખરું?

નેપાળના ગોરખા જિલ્લામાં બુઢી ગંડકી નદીના બેસિન-તટ વિસ્તારમાં અચાનક આવેલા વિનાશક પૂરને કારણે ભારે તારાજી સર્જાઈ છે. પૂરના તોફાની પાણીમાં ચુમનુબ્રી ગ્રામીણ નગરપાલિકાના વોર્ડ ૩ના પાઈન્યુ અને બગર વિસ્તારના અંદાજે ૩૫ ઘરો તણાઈ ગયા છે. ઉપરાંત જગત, સલ્લેરી, દોભાન અને ઘાટ્ટેખોલા જેવા રહેણાંક વિસ્તારોમાં ઘરોમાં કાદવ અને પૂરના પાણી ઘૂસી જતાં ભારે નુકસાન થયું છે. આ કુદરતી આફતમાં ૧૦ થી વધુ લોકો ગુમ થયા છે અને સેંકડો સ્થાનિક લોકો બેઘર બન્યા છે, જેના કારણે સ્થાનિક જનજીવન સંપૂર્ણપણે અસ્તવ્યસ્ત થઈ ગયું છે.

કુદરતી આફત પહેલા અને પછી સરકારી પગલાં અને બચાવ કામગીરી

નદીના જળસ્તરમાં સતત વધઘટ થતી જોઈને ગૃહ મંત્રાલયે જોખમી વિસ્તારો માટે તાત્કાલિક એલર્ટ જારી કર્યું હતું. નેપાળના ગૃહ મંત્રી સુદાન ગુરુગે સોશિયલ મીડિયા દ્વારા અને સત્તાવાર ચેનલોથી બુઢી ગંડકી નદીના કાંઠે રહેતા લોકોને તુરંત જ સુરક્ષિત સ્થળે ખસી જવા અપીલ કરી હતી અને કટોકટી માટે ૧૨૩૪ હોટલાઈન નંબર જારી કર્યો હતો. નેપાળના પ્રધાનમંત્રી બાલેન શાહની સૂચનાથી નેપાળી સેના, નેપાળ પોલીસ અને આર્મ્ડ પોલીસ ફોર્સને જમીની તથા હવાઈ માર્ગે તૈનાત કરવામાં આવી છે. કાઠમંડુ (જે ઘટનાસ્થળથી અંદાજે ૧૮૪ કિમી દૂર છે)થી રેપિડ રિસ્પોન્સ ટીમ હેલિકોપ્ટર દ્વારા રવાના કરવામાં આવી હતી, જેણે ફસાયેલા લોકોને એરલિફ્ટ કરીને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવાની કામગીરી શરૂ કરી દીધી છે.

૧૫ નવેમ્બરના અરસામાં નેપાળ જનારા ભારતીય પ્રવાસીઓ પર અસર અને અવરોધો

અધિકૃત સ્ત્રોત (ગોરખા જિલ્લાના આસિસ્ટન્ટ ચીફ ડિસ્ટ્રિક્ટ ઓફિસર નેત્ર પ્રસાદ શર્માના જણાવ્યા અનુસાર પૂરના કારણે ૬ મુખ્ય પુલો ધોવાઈ ગયા છે. આનાથી પરિવહન અને ટ્રેકિંગ રૂટ સંપૂર્ણપણે ઠપ થઈ ગયા છે. એક, મોટરથી જવા માટેનો અરુઘાટ, ત્રિપુરાસુંદરી અને સોટી-માનબુને જોડતા બે મોટા વાહન વ્યવહારના પુલ તૂટી ગયા છે. બે, ધારચે ગ્રામીણ નગરપાલિકાના વોર્ડ ૧ અને ૩ ને જોડતો બેલી બ્રિજ નાશ પામ્યો છે. ત્રણ મચ્છીખોલાથી કરૌંજા, થાડોભર્યાંગથી જગત, ઘાટ્ટેખોલાથી ફિલિમ અને ન્યાકચેટથી ફિલિમ બજારને જોડતા ફુટબ્રિજ તૂટી ગયા છે.

પ્રવાસીઓ માટે મુશ્કેલીઓ: ભારતથી નેપાળ (ખાસ કરીને મનાસ્લુ સર્કિટ ટ્રેકિંગ, ગોરખા રીજન અને ઉત્તરીય નેપાળના હાઇકિંગ રૂટ) જનારા પ્રવાસીઓ માટે આગામી ૧ મહિના સુધી રસ્તાઓ અને પુલોનું પુનઃનિર્માણ થવું અશક્ય છે. ૧૫ નવેમ્બરની આસપાસ જનારા પ્રવાસીઓને માર્ગો બંધ હોવાથી ફસાઈ જવાનો કે ટ્રેકિંગ રદ થવાનો સામનો કરવો પડશે.

ઉત્તરીય નેપાળ અને ગોરખા પ્રદેશના પ્રવાસ જનારાઓએ તેમનો પ્રવાસ સંપૂર્ણપણે મુલતવી રાખવો અથવા રદ કરવો

આ વિસ્તારના રસ્તા અને પુલો ધોવાઈ જવાથી આ વિસ્તારો સંપર્કવિહોણા બન્યા છે. આગામી ૧૫ નવેમ્બર સુધીમાં તમામ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પૂર્વવત થવું મુશ્કેલ છે. કાઠમંડુ, પોખરા અને લુમ્બિની જેવા સામાન્ય પ્રવાસન સ્થળો માટે જ જો તમારું બુકિંગ કાઠમંડુ કે પોખરા શહેર પૂરતું જ હોય, તો પણ ૧૫ નવેમ્બર પહેલાં સ્થાનિક વાતાવરણ અને નેપાળ ગૃહ મંત્રાલયની ટ્રાવેલ એડવાઈઝરી ચકાસ્યા બાદ જ આગળ વધવું જોઈએ. ૧૫ નવેમ્બરના અરસામાં ગોરખા કે બુઢી ગંડકી નદીની આસપાસના ટ્રેકિંગ રૂટ પર જવાનું જોખમી છે, તેથી આ સમયગાળા દરમિયાન નેપાળનો સાહસિક કે ટ્રેકિંગ પ્રવાસ મુલતવી (Postpone) રાખવો વધુ હિતાવહ છે.