યુદ્ધ અખાતના દેશોમાં છેડાયુ પણ માંદો પડ્યો ગુજરાતનો પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગો

પ્લાસ્ટિકના દાણા બનાવતા એકમોએ પચ્ચીસ દિવસમાં ચારથી પાંચવાર દાણાના ભાવમાં વધારો કરી દીધોઃ નાના અને અતિનાના એકમો ICUમાં

અખાતાના દેશોમાં છેડાયેલા યુદ્ધના પડઘાં ભારતમાં પડી રહ્યા છે. ઇરાન સામે અમેરિકા અને ઇઝરાયલે છેડેલા યુદ્ધ પછી ક્રૂડ ઓઈલનો સપ્લાય ખોરવાઈ જવાથી ભારત ને ગુજરાતના પ્લાસ્ટિકના ઉત્પાદનો બનાવતા ઉદ્યોગની કફોડી હાલત થઈ છે. કારણ કે પ્લાસ્ટિકના દાણા અને પોલીમર્સનો સપ્લાય ખોરવાયો છે અને પ્લાસ્ટિકના દાણાનો ભાવ માત્ર 30 જ દિવસના ગાળામાં કિલોદીઠ રૂ. 100નો હતો તે વધીને રૂ. 150થી 170નો થઈ ગયો છે.

પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગ માટેના સૌથી મહત્વના ગણાતા પ્લાસ્ટિકના દાણા છે. તેના ભાવ વધી જતાં પાણીનો વેપાર કરનારાઓને જરૂર પડતી પ્લાસ્ટિકની બોટલ, ઓટો પાર્ટ્સમાં વપરાતા પ્લાસ્ટિકના પૂરજાઓ, દવાઓ પેક કરવા માટે તૈયાર કરાતા પેકિંગ્સ, મશીનરીના પાર્ટ્સમાં વપરાતા પ્લાસ્ટિકના પૂરજાઓ, પેકેજિંગ ઇન્ડસ્ટ્રી તથા દરેક ઘરમાં બાળકોને રમવા માટેના રકમડાં બનાવવાની પડતર કિંમત વધી રહી છે.

તેને માટે પ્લાસ્ટિકના ઉત્પાદનો બનાવતા એકમોને પહેલાની તુલનાએ 50થી 75 ટકા વધુ મૂડી લગાવવી પડી રહી છે. પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સ બનાવતા મોટા એકમોએ તો તેમને રસ્તો શોધી લીધો છે. પરંતુ પ્લાસ્ટિક મેન્યુફેક્ચરિંગના સેક્ટરના નાના એકમો માટે નવી મૂડી ઊભી કરવા ભયંકર બોજારૂપ બની ગઈ હોવાથી તેમને માટે અસ્તિત્વ ટકાવવું કઠિન બની ગયું હોવાનું ગુજરાત પ્લાસ્ટિક મેન્યુફેક્ચરિંગ એસોસિયેશનના પ્રમુખ-ચેરમેન અનિશ પટેલનું કહેવું છે.

પ્લાસ્ટિકના મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં 90 ટકા એકમો અતિ નાના અને નાના એકમોની કેટગરીમાં આવે છે. અનિશ પટલેનું કહેવું છે કે અતિશય નાના અને નાના ઉદ્યોગની કેટેગરીમાં આવતા એકમો મરણ પથારીએ આવી ગયા છે. તેમની પાસે પ્લાસ્ટિકના દાણા ખરીદવા માટે વધારાના ૫૦થી ૭૦ ટકા રકમ જ ન હોવાથી દાણા લેવા તેમને માટે કઠિન બની ગયા હોવાથી તેમના ઉત્પાદન બંધ પડવા માંડયા છે. પ્લાસ્ટિકના ઉત્પાદનો બનાવતા એકમો મોટી નુકસાનીમાં આવી ગયા છે.

ગુજરાત સ્ટેટ પ્લાસ્ટિક મેન્યુફેક્ચરર્સ એસોશિયેશનના પૂર્વ પ્રમુખ ભરત પટેલનું કહેવું છે કે પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સ બનાવતા એકમો તેમના જૂના ઓર્ડર ફૂલફિલ કરવા જાય તો તેમણે નુકસાની ભોગવવાાની આવી રહી છે. પાણી ભરવાની ૨૦૦ એમ.એલ.ની બોટલની તેમની પડતર રૂ.  ૧.૧૦ હતી તે વધીને રૂ. ૧.૪૫ થઈ ગઈ છે. પરિણામે જૂના ભાવના ઓર્ડર પ્લાસ્ટિકના દાણાના ભાવ વધી જતાં પૂરા કરવાને ઉત્પાદન એકમો અસમર્થ થઈ ગયા છે. બીજીતરફ ગ્રાહકોને પણ પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સ મોંઘા પડી રહ્યા છે. પ્લાસ્ટિકના મેન્યુફેક્ચરિંગ એકમોના કામકાજ ઘટી જતાં કામદારોની પણ નોકરી છૂટી રહી છે. તેથી કામદારો પણ અમદાવાદ અને ગુજરાત છોડીને પોતાના વતન તરફ નીકળી રહ્યા છે.

પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સના એક્સપોર્ટ માટેના શિપિંગ કંપનીઓએ નૂરદરમાં ૨૦૦ ટકાનો વધારો કરી દેતા નિકાસકારોની હાલાકી વધી ગઈ છે. તેમની નિકાસ અટકી પડી છે. જહાજોની અવરજવર અટકી પડી હોવાથી સમયસર ડિલીવરી ન થતી હોવાથી એક્સપોર્ટના ઓર્ડર કેન્સલ થવા માંડયા છે. પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સના સપ્લાયનો સમય ન સચવાતા એક્સપોર્ટના ઓર્ડર પર પણ તેની અસર પડી છે. અનિશ પટેલનું કહેવું છે કે અમેરિકા-ઇઝરાયેલે મળીને ઇરાન પર કરેલા હુમલા પછી નિકાસમાં અંદાજે ૧થી ૨ અબજ ડૉલરનો ઘટાડો આવી ગયો છે.

બીજું, પ્લાસ્ટિકના દાણાનો ૫૦થી ૭૦ ટકા ભાવ વધી જતાં ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સમાં ૧૮ ટકાના દર ઉપર બીજા વધારાના નવથી દસ ટકા એટલે કે રૂ. 100ના માલ પર રૂ. 18 જીએસટી ભરવો પડતો હતો તે જ માલના ભાવ રૂ. 15૦ થઈ જતાં રૂ. 27-30નો જીએસટી ભરવો પડી રહ્યો છે. ભરત પટેલ કહે છે કે ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સનો દર ઘટાડીને 5 ટકા કરી આપવામાં આવે તો પ્લાસ્ટિગ મેન્યુફેક્ચરિંગના નાના એકમોને મોટી રાહત થઈ શકે છે.

અનિશ પટેલનું કહેવું છે કે કાચા માલના ભાવ વધી જતાં વર્કિંગ કેપિટલની જરૃરિયાત વધી જતાં કૉલેટરલ વિના જ 50 ટકા વધુ ધિરાણ આપવાની અને તેના પર વ્યાજના દરની માફી આપવાની પણ અમારી માગણી છે. પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગની તકલીફની અસર ઓટોમોબાઈલ, એન્જિનયરિંગ, ફાર્માસ્યૂટિકલમાં બ્લિસ્ટર પેકિંગ, પેકેજિંગ, લોજિસ્ટિક, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, મેડિકલ ડિવાઈઝ, હોસ્પિટલ એસેસરીઝ સહિતના મેન્યુફેક્ચરર્સ પર અસર પડી રહી છે.  પ્લાસ્ટિક પ્રોડક્ટ્સની નિકાસ જળવાઈ રહે તે માટા આયાત શુલ્કમાં ઘટાડો કરી આપવાની માગણી પણ કરવામાં આવી છે.

ગુજરાત સરકાર નવી પ્લાસ્ટિક પોલીસી અમલમાં મૂકે 

બીજું, ગુજરાત સરકારે તેની પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગ માટેની પોલીસી જાહેર કરી દેવી જોઈએ તેવી માગણી હોવાનું જણાવતા અનિશ પટેલે કહ્યું હતું કે ગુજરાત સરકારની પ્લાસ્ટિક પોલીસી હેઠળ મળતા લાભ ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ના અંતથી બંધ થઈ ગયા હોવાથી તે લાભ મળવાના ફરી ચાલુ થઈ જાય તે માટે નવી પ્લાસ્ટિક પોલીસી જાહેર કરવાની માગણી પણ કરવામાં આવી છે. આ સાથે જ રિસાઈકલ કરેલા મટિરિયલના વપરાશના ધોરણોમાં ફેરફાર કરવાની માગણી કરવામાં આવી છે.

તકલીફમાંથી પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગને બહાર કાઢવા સરકાર આટલું કરે

1. ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ ૧૮ ટકાથી ઘટાડીને 5 ટકા કરી આપે
2. નવીમૂડી વધુ લગાવવી પડતી હોવાથી બેન્ક લોન પરનું વધારાની મૂડી પરનું વ્યાજ ઓછું કે માફ કરાવી આપો
3. સરકાર પ્લાસ્ટિકના દાણાનો ભાવને સ્થિર રાખવા પગલાં લે
4. અતિશય નાના અને નાના એકમોના ફાઈનાન્સની અલગ વ્યવસ્થા કરે
5. શિપિંગ કંપનીઓ દ્વારા લેવાતાા લેટ ડિલીવરી ચાર્જ બંધ કરાવો
6. ૩૧ ડિસેમ્બરથી બંધ થયેલી એક્ઝિબિશનમાં ભાગ લેનારાઓને અપાતી સબસિડી પાછી ચાલુ કરાવો
7. પ્લાસ્ટિકની પેન્ડિંગ રૂ. 5૦૦૦થી 5૦૦૦ કરોડની સબસિડી રીલીઝ કરો

8 પ્લાસ્ટિકનું રિસાઈક્લિંગ કરતાં એકમોની મશીનરી પર અપાતી સબસિડી વધારી આપો.

9. રિસાઈક્લિંગના ચાર પાર્ક બનાવવાની જાહેરાત કરી રિસાઈક્લિંગને વેગ આપે
10. અતિનાના અને નાના એકમોને પ્લાસ્ટિકના દાણા મળી રહે તે માટે અલગથી ક્વોટા રિઝર્વ કરાવી આપે
11. પોલીમર્સના ભાવમાં મોટો ચઢાવ-ઉતાર ન આવે તે માટે સરકાર નવા નિયંત્રણ મૂકે

ગુજરાત-ભારતનો પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગ

પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સ બનાવતા ગુજરાતના 5૦૦૦૦ એકમો પર અસર

ભારતમાં પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સ બનાવતા 9૦,૦૦૦ એકમોની કથળતી સ્થિતિ

ભારતમાં પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગનું ટર્નઓવર રૂ. ૪.5થી 5 લાખ કરોડ

ગુજરાતમાં પ્લાસ્ટિંક ઉદ્યોગનું ટર્નઓવર રૂ. ૧.5થી 2 લાખ કરોડ

ભારતમાંથી પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સની થતી નિકાસ ૧૨.5 અબજ ડૉલર

ગુજરાતમાંથી પ્લાસ્ટિકના પ્રોડક્ટ્સની થતી નિકાસ 4.5થી 5 અબજ ડૉલર

ગુજરાતમાં પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગ થકી નિર્માણ થતી રોજગારી 5૦,૦૦,૦૦૦ લાખ

ભારતમાં પ્લાસ્ટિક ઉદ્યોગ થકી નિર્માણ થતી રોજગારી 9૦,૦૦,૦૦૦