SEBI એ આઇપીઓ ફંડ ટ્રાન્સફર બદલ વીરકૃપા જ્વેલર્સના એમડી ચિરાગ શાહ, ફર્સ્ટ ઓવરસીઝ કેપિટલને ૧૬ લાખનો દંડ કર્યો

SEBI એ આઇપીઓ ફંડ ટ્રાન્સફર બદલ વીરકૃપા જ્વેલર્સના એમડી ચિરાગ શાહ, ફર્સ્ટ ઓવરસીઝ કેપિટલને ૧૬ લાખનો દંડ કર્યો
આઈપીઓમાં જાહેર કરેલા હેતુઓ સિવાયના હેતુઓ માટે નાણાંનો ઉપયોગ કરવા બદલ દંડ કરવામાં આવ્યો
અમદાવાદઃ માર્કેટ રેગ્યુલેટર ‘સેબી’-સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયાએ વીરકૃપા જ્વેલર્સ લિમિટેડના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર અને સીએફઓ ચિરાગ અરવિંદભાઈ શાહ, ફર્સ્ટ ઓવરસીઝ કેપિટલ લિમિટેડ અને કંપનીના ત્રણ અધિકારીઓ માલા સોનેજી, ઋષભ પ્રદીપ શ્રોફ અને સત્યેન ભૂપેન્દ્ર દલાલ પર પબ્લિક ઇશ્યૂમાં એકત્રિત કરેલા ફંડને રિલીઝ કરવાના નિયમનકારી માળખાના ભંગ બદલ કુલ રૂ. ૧૬ લાખનો દંડ ફટકાર્યો છે.
આ કેસ વીરકૃપા જ્વેલર્સના નેટ આઇપીઓ ફંડમાંથી રૂ. ૭.૯૫ કરોડ કંપનીના પોતાના બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવાને બદલે સીધી પબ્લિક ઇશ્યૂ એસ્ક્રો ખાતામાંથી ચાર ગોલ્ડ વેન્ડર્સ-સોનાના વેપારીઓના ખાતામાં મોકલવા સંબંધિત છે.
ચિરાગ શાહ અને એફઓસીએલને રૂ. ૫-૫ લાખ, માલા સોનેજીને રૂ. ૧ લાખ, ઋષભ શ્રોફને રૂ. ૨ લાખ અને સત્યેન દલાલ પર રૂ.૩ લાખનો દંડ ફટકાર્યો છે. આ મામલો વીરકૃપા જ્વેલર્સના એસએમઈ આઇપીઓ સાથે જોડાયેલો છે. તેના માધ્યમથી કંપનીએ જુલાઈ ૨૦૨૨ માં રૂ. ૮.૧૦ કરોડ એકત્રિત કર્યા હતા. પ્રોસ્પેક્ટસ માં જણાવ્યા અનુસાર નાણાંનો ઉપયોગ કંપનીની વર્કિંગ કેપિટલ (કાર્યકારી મૂડી)ની જરૂરિયાતો પૂરી કરવા માટે કરવાનો હતો. સેબીની તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે તેમાંથી રૂ. ૭.૯૫ કરોડ સોનું ખરીદવા માટે ચાર સંસ્થાઓને એટલે કે અક્ષત ગોલ્ડ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ, કરુણા બુલિયન પ્રાઇવેટ લિમિટેડ, નવકાર ગોલ્ડ અને સતવા ગોલ્ડને ચૂકવવામાં આવ્યા હતા. તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું કે આ વેન્ડરો સોના અને કિંમતી ધાતુના વ્યવસાયમાં સક્રિય જીએસટી રજિસ્ટર્ડ એકમો હતા.
જોકે, SEBI સમક્ષ મુખ્ય મુદ્દો એ નહોતો કે વીર કૃપાજ્વેલર્સ એ આઇપીઓ ના નાણાંથી સોનું ખરીદ્યું કે નહીં. મુખ્ય વિવાદ એ વાતનો હતો કે એસ્ક્રો ખાતામાંથી પૈસા કેવી રીતે રિલીઝ કરવામાં આવ્યા હતા. આઇપીઓ ના લીડ મર્ચન્ટ બેન્કર તરીકે એફઓસીએલ એ પહેલા રકમ વીરકૃપા જ્વેલર્સના પોતાના બેંક ખાતામાં જમા કરાવવાને બદલે, ઇશ્યૂ બેન્કરને સીધા વીરકૃપા જ્વેલર્સના વેન્ડર્સને પૈસા ટ્રાન્સફર કરવા માટેની સૂચના આપી હતી. સેબીના ધ્યાન પર આવ્યું કે આ પ્રક્રિયા આઈસીડીઆરના નિયમો હેઠળ નિર્ધારિત મિકેનિઝમનું ઉલ્લંઘન કરે છે, જેમાં લીડ મેનેજરે સુનિશ્ચિત કરવાનું હોય છે કે સબસ્ક્રિપ્શનના નાણાં કાયદા મુજબ જ ઇશ્યુઅર (કંપની) ને રિલીઝ કરવામાં આવે તે જરૂરી છે.
FOCL અને તેના અધિકારીઓએ બચાવમાં એવી દલીલ કરી હતી કે આ ચૂકવણી VJL ની લેખિત સૂચનાઓ મુજબ કરવામાં આવી હતી અને નાણાંનો ઉપયોગ આઇપીઓ દસ્તાવેજોમાં જણાવેલ હેતુ માટે જ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે નાણાં VJL ના બેંક ખાતામાંથી રૂટ કરીને વેન્ડર્સને ચૂકવવામાં આવ્યા હોત તોપણ વ્યાપારી પરિણામ એ જ આવ્યું હોત. FOCL એ વધુમાં દાવો કર્યો હતો કે વેન્ડર્સને સીધી ચુકવણી એ SME આઇપીઓ માં સામાન્ય પ્રથા છે અને તેમાં ફંડની કોઈ હેરાફેરી (siphoning) કે રોકાણકારોને નુકસાન થયું નથી.
સેબીએ આ બચાવને ફગાવી દેતા સ્પષ્ટ કર્યું કે કંપનીની સૂચનાઓ મર્ચન્ટ બેન્કરની સ્વતંત્ર નિયમનકારી ક્ષમતા/જવાબદારીઓ પર હાવી થઈ શકે નહીં. સેબીના એડજ્યુડિકેટિંગ ઓફિસર જય સેબેસ્ટિયને જણાવ્યું હતું કે જો નાણાંનો અંતિમ ઉપયોગ કાયદેસર હોય, તોપણ આઇપીઓ ફંડ રિલીઝ કરવાના ફરજિયાત નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરી શકાય નહીં. રેગ્યુલેટરે વેન્ડર્સને સીધી ચૂકવણીની કથિત એસએમઈ આઇપીઓ પ્રથાની દલીલને પણ નકારી કાઢી હતી, કારણ કે તેનો કોઈ વિશ્વસનીય પુરાવો રજૂ કરવામાં આવ્યો ન હતો.
Tags: Axis Bank IPO escrow process Chirag Shah SEBI fine corporate governance lapses listed companies direct vendor payment IPO rules First Overseas Capital SEBI order Indian stock market regulator news IPO escrow account violations IPO funds siphoning investigation IPO proceeds misuse SEBI lead manager IPO duties India Mala Soneji SEBI penalty merchant banker regulatory compliance Rushabh Shroff SEBI order Satyen Dalal FOCL penalty SEBI adjudication order 2026 SEBI fine MD CFO listed company SEBI ICDR regulations breach SEBI penalty merchant banker SEBI penalty Veerkrupa Jewellers SEBI strict action SME IPO Securities and Exchange Board of India order SME IPO escrow guidelines SME IPO fund transfer rules Veerkrupa Jewellers IPO fraud case આઇપીઓ નાણાં ઉપયોગ નિયમો આઇપીઓ ફંડ નિયમ ભંગ ઋષભ શ્રોફ સેબી કેસ એક્સિસ બેંક આઇપીઓ પ્રોસેસ એસએમઈ આઇપીઓ નિયમો એસએમઈ આઇપીઓ ભંગ દંડ એસ્ક્રો એકાઉન્ટ ફંડ ટ્રાન્સફર કોર્પોરેટ ગવર્નન્સ ખામીઓ ચિરાગ શાહ સેબી કેસ ફર્સ્ટ ઓવરસીઝ કેપિટલ સેબી આદેશ ભારતીય શેરબજાર રેગ્યુલેટર મર્ચન્ટ બેન્કર દંડ સેબી માલા સોનેજી સેબી ઓર્ડર લીડ મેનેજર જવાબદારીઓ વીરકૃપા જ્વેલર્સ આઇપીઓ સમાચાર વીરકૃપા જ્વેલર્સ લીમીટેડ વેન્ડર પેમેન્ટ આઇપીઓ કાયદો શેરબજાર સેબી સમાચાર સત્યેન દલાલ સેબી દંડ સેબી આઇસીડીઆર નિયમો સેબી એડજ્યુડિકેશન ઓર્ડર ૨૦૨૬ સેબી કડક કાર્યવાહી આઇપીઓ સેબી દંડ એમડી સીએફઓ
