બિલ બનાવી નાણાં લઈ લીધા બાદ બિલનો નાશ કરતાં ગુજરાતની રેસ્ટોરાં માલિકો સામે આવકવેરાની તપાસ શરૂ
- ગુજરાત સહિત દેશની 1.77 લાખ રેસ્ટોરાંનો ડેટા સોફ્ટવેર કંપનીના અમદાવાદ સ્થિતિ સ્થિત ડેટા સેન્ટરમાંથી મેળવવામાં આવ્યો
અમદાવાદઃ હોટલમાં જમવા કે નાસ્તો કરવા આવનારા ગ્રાહકો પાસેથી બિલ બનાવીને નાણાં વસૂલી લીધા બાદ બિલનો નાશ કરીને આવકવેરાની અને જીએસટીની ચોરી કરતાં ગુજરાતભરના રેસ્ટોરાં માલિકો સામે આવકવેરા ખાતાએ તપાસ ચાલુ કરી છે. રેસ્ટોરાં માલિકો બિલિંગ સોફ્ટવેરમાં ગરબડ કરીને પોતાનું સાચું વેચાણ ઓછું બતાવીને આવકવેરાની મોટેપાયે ચોરી કરી રહ્યા છે. આ ચોરી કરવા માટે તેમણે વિશેષ સોફ્ટવેર પણ ડેવલપ કરાવ્યા હોવાનું આવકવેરા ખાતાના અધિકારીઓના ધ્યાનમાં આવ્યું છે. ભૂતકાળમા અમદાવાદના શેરબજારના ખેલાડીઓએ મુંબઈ શેરબજારના ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ પર સોદા કર્યા હોવા છતાં બીએસઈ-બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જમાં રજિસ્ટર ન થાય તેવું સોફ્ટવેર ડેવલપ કરાવીને મોટે પાયે વેરાની ચોરી કરી હોવાનું બહાર આવ્યુ હતું.
રેસ્ટોરાં માલિકો દ્વારા રોકડથી ચૂકવવામાં આવતા બિલને ડિલીટ કરી દેવામાં આવતા હોવાનું ધ્યાનમાં આવ્યું છે. કેટલાક કેસોમાં રેસ્ટોરન્ટ્સે માત્ર થોડા કેશ ટ્રાન્ઝેક્શન જ રાખ્યા હતા અને બાકી બિલ્સ ડિલીટ કરી દીધા હતા. આથી તેમની ઇન્કમટેક્સ અને જીએસટી બંનેની જવાબદારી ઘટી જતી હતી. રેસ્ટોરાં ઉપરાંત કેટલાક વ્યવસાયો ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કરતા પહેલા 30 દિવસ સુધીના બિલિંગ રેકોર્ડ્સ એક સાથે ડિલીટ કરતા હતા, તેમ કરવાથી સત્તાવાર રેકોર્ડમાં માત્ર થોડું જ વેચાણ દેખાતું હતું.
રેસ્ટોરાં ચલાવનારાઓએ બનાવડાવેલું બિલિંગ સોફ્ટવેર રેસ્ટોરાંને વેચાણ ઓછું બતાવવામાં મદદ કરે છે. ગુજરાતના સાત મોટા શહેરની રેસ્ટોરાં બિલિંગ સોફ્ટવેરમાં ગરબડ કરીને પોતાની સાચી આવક છુપાવી રહી છે. આવકવેરા અધિકારીઓને મોટા પ્રમાણમાં ટ્રાન્ઝેક્શન ડેટાની તપાસ દરમિયાન વેચાણ દબાવવામાં આવી રહ્યું હોવાના સંકેતો મળ્યા બાદ આ કાર્યવાહી શરૂ કરવામાં આવી છે.
આવકવેરા વિભાગે દેશભરના પોતાના ફીલ્ડ યુનિટ્સને સૂચના આપી છે કે રેસ્ટોરાંના બિલના નમૂનાના આધારે ચકાસણી કરવામાં આવે અને વ્યવસાયો ટેક્સ રિટર્નમાં સંપૂર્ણ વેચાણ દર્શાવે છે કે નહીં. આવકવેરા વિભાગે ખાસ કરીને રેસ્ટોરાંની કરચોરી પકડવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને દેશવ્યાપી ચકાસણી અભિયાન શરૂ કર્યું છે. ફીલ્ડ અધિકારીઓને આ બાબતને કેન્દ્રમાં રાખીને જ તપાસ કરવાની સૂચના આપવામાં આવી છે. આ ચકાસણી પ્રક્રિયા આવતા લગભગ બે અઠવાડિયામાં પૂર્ણ થવાની શક્યતા છે.
ચોરી પકડવા બિગ ડેટા એનાલિટિક્સનો ઉપયોગ કર્યો
આવકવેરા વિભાગે 1 લાખથી વધુ રેસ્ટોરન્ટ્સ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા બિલિંગ સોફ્ટવેર પ્લેટફોર્મના લગભગ 60 ટેરાબાઇટ ટ્રાન્ઝેક્શન ડેટાનું આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સના માધ્યમથી વિશ્લેષણ કર્યું છે. આ સોફ્ટવેર દેશના બિલિંગ સોફ્ટવેર માર્કેટના લગભગ 10 ટકા હિસ્સાને નિયંત્રિત કરે છે અને તેમાં દેશભરના લગભગ 1.77 લાખ રેસ્ટોરન્ટ આઈડી સાથે જોડાયેલ ડેટા હોવાનું જણાવવામાં આવી રહ્યું છે. આવકવેરા અધિકારીઓએ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ ઉપરાંત બિગ ડેટા એનાલિટિક્સ જેવા આધુનિક સાધનોનો ઉપયોગ કર્યો છે. ડિજિટલ ફોરેન્સિક અને એનાલિટિક્સ લેબમાં તેની ચકાસણી કરવામાં આવી છે. આ ગુજરાત સહિત દેશની 1.77 લાખ રેસ્ટોરાંનો ડેટા સોફ્ટવેર કંપનીના અમદાવાદ સ્થિતિ સ્થિત ડેટા સેન્ટરમાંથી મેળવવામાં આવ્યો છે.
