ટ્રાફિકના નિયમોના ભંગ બદલ દંડ કરવામાં સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઈડલાઈન્સની અવગણના કરતી ટ્રાફિક પોલીસ

ટ્રાફિકના નિયમોના ભંગ બદલ દંડ કરવામાં સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઈડલાઈન્સની અવગણના કરતી ટ્રાફિક પોલીસ

• મોબાઈલથી પાડેલા ફોટાને આધારે ટ્રાફિકનો નિયમ ભંગ થયો હોવાનું ગણાવીને ચલાણ ન બનાવી શકાયઃ સુપ્રીમ કોર્ટ
• માત્ર નંબર પ્લેટના પાડેલા ફોટાને આધારે પણ વાહન માલિકને દંડને પાત્ર ન ગણાવી શકાય
• નો એન્ટ્રીના વાયોલેશન પરમિશિબલ કલાકોમાં થતાં હોવા છતાંય દંડ કરી તેવામાં આવે છે
• કેલિબ્રેશન સર્ટિફિકેટ ન હોય તેવા સીસીટીવી કેમેરા કે મોબાઈલથી પાડેલા ફોટાને આધારે દંડ ન કરી શકાય તેવો સુપ્રીમ કોર્ટનો ઓર્ડર હોવા છતાંય વાહન માલિકોને દંડવામાં આવી રહ્યા છે.

અમદાવાદઃ સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું છે કે યોગ્ય રીતે કેલિબ્રેટ કરાવેલી ડિવાઈઝથી એટલે કે સીસીટીવી કેમેરાથી ટ્રાફિકના નિયમોનો ભંગ કરવામાં આવે તો તેના ચલણ માન્ય ગણાશે. છતાંય કેલિબ્રેશન કરેલા સીસીટીવી કેમેરા વિના જ અને કેટલાક કિસ્સાઓમાં મોબાઈલ ફોનથી પાડેલા ફોટાથી જ વાહન માલિકોને દંડ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આમ સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઈડલાઈન્સની સદંતર અવગણના કરીને જ પેનલ્ટી કરવામાં આવી રહી છે. ફોનથી પાડેલા ફોટાને ચલણ બનાવીને દંડ કરવાને પાત્ર સુપ્રીમ કોર્ટે ગણ્યા નથી. આઘાત પમાડે તેવી બાબત એ છે કે કેલિબ્રેશન સર્ટિફિકેટ પણ કોરિયાની કંપનીના બતાવવામાં આવી રહ્યા છે. આ કંપનીએ અમદાવાદ કે ગુજરાત કે પછી ભારતમાં આવીને સર્ટિફિકેટ આપેલા છે કે પછી એમને એમ જ કેલિબ્રેશન સર્ટિફિકેટ બનાવી આપ્યા છે તે પણ સ્પષ્ટતા થવી જોીએ. આમ કેલિબ્રેશન સર્ટિફિકેટની ઓથેન્ટિસિટી સામે પણ સવાલ ઊભો થઈ રહ્યો છે, એમ અખિલ ગુજરાત ટ્રક ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિયેશનના નિમિષ પટેલનું કહેવું છે.  આ મુદ્દે ઓલ ઇન્ડિયા મોટર ટ્રાન્સપોર્ટ કોન્ગ્રેસમાં પણ ચર્ચા થઈ છે.

બીજું વાહનની નંબર પ્લેટ ફોટોમાં કે વિડીયોમાં કેપ્ચર કરી લેવાથી તે વાહન માલિકને દંડને પાત્ર ઠેરવી શકાય નહિ. પરંતુ તેનાથી વાહન માલિકે ટ્રાફિકના નિયમનો ભંગ કર્યો હોવાનું પ્રસ્થાપિત થતું હોવું જોઈએ. અમદાવાદમાં સીસીટીવી કેમેરાની મદદથી ટ્રાફિક પર નજર રાખવામાં આવે છે. તેમ જ તેના પર ઓફિસમાં બેઠાં બેઠાં નજર રાખી રહેલા કર્મચારીઓ ફોટો ક્લિક કરીને ચલણ બનાવડાવે છે. તેમાં લાલ સિગ્નલ ન દેખાતુ હોવાની સંભાવના છે. તેમ છતાંય આ ખોટું ચલણ છે. કારણ કે વાહન માલિકે ટ્રાફિકનો નિયમનો ભંગ ન કર્યો હોવા છતાં તે ફોટોમાં તે રોડ વચ્ચેથી પસાર થતાં હોવાનું અને સામી તરફનો સિગ્નલ પડી ગયો હોવાનું દેખાય છે. વાસ્તવમાં તેણે એન્ટ્રી કર્યો ત્યારે રેડ સિગ્નલ હોવાનું પ્રસ્થાપિત કરતો વિડીયો હોવો જરૂરી છે. અમદાવાદના 75 ટકાથી વધુ ચલણમાં તેવું દેખાતું નથી. માત્ર અમદાવાદમાં સીસીટીવી કેમેરાને આધારે ઓફિસમાં બેઠાં બેઠા ફોટો ક્લિક કરાય છે તે ટ્રાફિકના નિયમોનો ભંગ કર્યો હોવાનું પ્રસ્થાપિત કરવા માટે પૂરતું નથી.

વાસ્તવિક પુરાવો કોને કહેવાય

વાહન માલિક લાલ સિગ્નલ પડી ગયા પછી આગળ વધ્યો હોવાનો વિડીયો હોય તેનો એક્ઝેટ ટાઈમ સાથેનો વિડીયો હોવો જરૂરી છે. તેમાં કયા લોકેશન પર થયું તે પણ સ્પષ્ટ થવું જોઈએ. આ ડેટા વાહન માલિક જ્યારે પણ જરૂર જણાય તે વખતે હાજર હોવો જોઈએ. માત્ર ફોટો બતાવીને હજારો રૂપિયાના દંડ કરી શકાય નહિ. તેમાં કઈ કલમ ને કયા નિયમનો ભંગ થયો છે તે સ્પષ્ટ દર્શાવવું જરૂરી છે. ગુનો થયાના 15 દિવસની અંદર જ દંડ કરતું ચલણ ઇશ્યૂ થઈ ગયેલું હોવું જોઈએ. આ દંડ ભરાઈ ન જાય ત્યાં સુધી ઇલેક્ટ્રોનિક એવિડન્સ જાળવી રાખવો જરૂરી છે. તેમ જ વાહન માલિકને તે પોતે તે વાહન ન ચલાવતા હોવાનું પ્રસ્થાપિત કરવાની તક મળવી જોઈએ.

સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઈડલાઈન્સમાં એમ પણ જણાવવામાં આવ્યું છે કે વાહન ચાલકને ચેતવણી આપવા માટે તમને સીસીટીવી કેમેરાની નજરમાં છો તેવી ચેતવણી આપતા બોર્ડ પણ જે તે સ્થળે લગાવેલા હોવા જરૂરી છે. જે પટ્ટામાં સીસીટીવી કેમેરા સક્રિય હોય તે દરેક પટ્ટા પહેલા આ પ્રકારની ચેતવણી આપતા બોર્ડ લગાવેલા હોવા જરૂરી છે. અમદાવાદમાં એક પણ સ્થળે આ પ્રકારના બોર્ડ લગાવેલા નથી. મોટર વેહિકલ એક્ટ હેઠળ તૈયાર કરવામાં આવેલા નિયમ નંબર 167-એમાં કરવામાં આવેલી જોગવાઈઓ કરતાં પણ આગળ વધીને ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણોથી વાહનો પર નજર રાખવાની પરવાનગી ન હોવાનું સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઈડ લાઈન્સમાં જણાવવામાં આવ્યું છે.

પેનલ્ટીના ટાર્ગેટ પૂરા કરવા શું કરે છે

એક જ લૉકેશનના બે કે ત્રણ ચલણ બનાવી દેતા હોવાનું જોવા મળે છે. વાહન ઊભું હોય કે બ્રેક ડાઉન થઈ ગયું હોય તો પણ એકથી પાંચ સેકન્ડના અંતરે બીજા ફોટા પાડીને નવું ચલણ બનાવી દેવામાં આવે છે. બાઈક બંધ હાલતમાં હોવા છતાં નરોડા વિસ્તારમાં તેનું ચલણ ભળતી જ વ્યક્તિના ફોટા સાથે પડ્યું હોવાનો કિસ્સો પણ બન્યો છે.

મોટર ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિયેશનના અવલોકનો

• ફોટા કે વિડિયોના સ્પષ્ટ પુરાવાઓ વિના જ દંડના ચલણ ટ્રાફિક પોલીસ બનાવી દે છે.
• ઊભા વાહનો કે બ્રેકડાઉન થયેલા વાહનો માટે થોડા થોડા સમયનું અંતર રાખી બેથી ત્રણ ચલણ બનાવી દેવામાં આવે છે. વાહન હલી શકે તેમ જ ન હોવા છતાં બે-બે ત્રણ ત્રણ ચલણ બનાવી દે છે.
• ગાડી ગુજરાતમાં હોવા છતાંય મધ્ય પ્રદેશમાં તેના ઇ-ચલણ બનતા હોવાના કિસ્સાઓ બને છે.
• ઓફિસરની વાત ન માની તેમ જણાવીને પણ ઇ-ચલણ બનાવી દેવામાં આવે છે
• ઓનલાઈન ચલણ ટ્રાફિક પોલીસના પોર્ટલ પર જોઈ પણ શકાતા નથી.
• ઈ-ડિટેક્શન સિસ્ટમમાં ખામી છે, બહુધા તે વીમા કંપનીઓના ડેટા પર આધાર રાખે છે.
• ચલણ સીધુ ઓનલાઈન કોર્ટમાં મોકલી આપવામાં આ છે. તેથી ઓનલાઈન પેમેન્ટ પણ કરી શકાતા નથી.
• ડ્રાઈવર લાઈસન્સ ભૂલી ગયો હોય કે તેની ઝેરોક્સ નકલ હોય તો પણ ચલણ બનાવી દેવામાં આવે છે. ઓનલાઈન ચેક કરવાની સિસ્ટમ હોવા છતાંય ચલણ બનાવી દે છે.
• ટ્રાફિક પોલીસના અતિરેક સામે ઓનલાઈન ફરિયાદ કરવાની સિસ્ટમ મજબૂત નથી
• એક વર્ષમાં પાંચ કે તેનાથી વધુ ચલણ ફાટે તો તે વાહન માલિકનું ડ્રાઈવિંગ લાઈસન્સ રદ કરી દેવામાં આવે છે. આ ડ્રાઈવરના નામે કેટલા ચલણ ફાટ્યા તે જાણવા માટેની કોઈ સિસ્ટમ મોજૂદ નથી