• 14 October, 2026 - 12:22 PM

સહકારી ક્ષેત્રે મહિલા સશક્તિકરણ માટે ગુજરાતના ૧૮,૦૦૦ ગામડાઓમાં મહિલાઓ સંચાલિત અમૂલ પાર્લર સ્થપાશે

સહકારી ક્ષેત્રે મહિલા સશક્તિકરણ માટે ગુજરાતના ૧૮,૦૦૦ ગામડાઓમાં મહિલાઓ સંચાલિત અમૂલ પાર્લર સ્થપાશે

ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે રાજ્યના ૧૮,૦૦૦ ગામડાઓમાં મહિલાઓ દ્વારા સંચાલિત અમૂલ મિલ્ક પાર્લર શરૂ કરવાની જાહેરાત કરી છે. ગુજરાતના સહકારી ક્ષેત્ર પર આ જાહેરાતની વ્યાપક અને દૂરગામી અસર જોવા મળશે. ગુજરાત મિલ્ક માર્કેટિંગ ફેડરેશન (GCMMF – Amul) અને ગુજરાત લાઈવલીહુડ પ્રોમોશન કંપની વચ્ચે આ માટે થયેલા આ કરારથી સહકારી શૃંખલાના ‘લાસ્ટ માઈલ’ એટલે કે ગ્રાહક સુધી સીધા વેચાણના તબક્કામાં મહિલાઓની ભાગીદારીમાં ખાસ્સો વધારો થઈ જશે. અત્યાર સુધી સહકારી મંડળીઓમાં મહિલાઓ મુખ્યત્વે પશુપાલન અને દૂધ ભરાવવા પૂરતી મર્યાદિત હતી, પરંતુ આ આયોજનથી સહકારી માળખાના રિટેલ અને વ્યાપારી સંચાલનમાં પણ મહિલાઓ અગ્રેસર બનશે, જેનાથી ગુજરાત મોડેલના ડેરી સહકારી ક્ષેત્રને એક નવો વળાંક મળશે.

ગુજરાતના ગામે-ગામને થનારો લાભ

રાજકોટ ખાતે નવરાત્રિ પૂર્વે આયોજિત કાર્યક્રમ દરમિયાન મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે અમૂલ પાર્લર ફાળવણીના પત્રો અને સ્વસહાય જૂથોને નાણાકીય સહાયનું વિતરણ કર્યું હતું. આ યોજનાથી ગામડાઓને નીચે મુજબના સીધા ફાયદા થશે. ગુજરાતના ૧૮,૦૦૦ ગામડાઓમાં પાર્લર શરૂ થવાથી ગ્રામીણ મહિલાઓને પોતાના ગામમાં જ સ્થાયી વ્યવસાય અને સ્વતંત્ર કમાણીની તક મળશે. ગ્રામીણ વિસ્તારના નાગરિકોને હવે અમૂલના દૂધ, છાશ, માખણ અને પેક્ડ ડેરી ઉત્પાદનો પોતાના ગામમાંથી જ તાજા અને વાજબી ભાવે સરળતાથી મળી રહેશે.
‘લખપતિ દીદી’ અને સખી મંડળોનો વિકાસ: રાજ્યમાં અત્યાર સુધી ૮.૫ લાખથી વધુ મહિલાઓ ‘લખપતિ દીદી’ બની ચૂકી છે. સખી મંડળો સાથે જોડાયેલી અંદાજે ૩૦ લાખ મહિલાઓ માટે આ યોજના આર્થિક રીતે પગભર થવાનો મોટો માર્ગ બનશે. આ આયોજન હેઠળ ડેરી સંબંધિત જૂથોને રૂ. ૪૦ લાખ સહિત કુલ રૂ. ૪૫ લાખની કેશ-ક્રેડિટ સહાય પણ વિતરિત કરવામાં આવી છે.

યોજનાનું મૂલ્યાંકન

આ યોજના આર્થિક દ્રષ્ટિએ અત્યંત આશાસ્પદ લાગે છે, પરંતુ તેના અમલીકરણ અને સફળતા માટે નક્કર પગલાં લેવાવા જરૂરી છે. અગાઉ સરસ મેળાઓ કે પ્રદર્શનોમાં મહિલા જૂથોને માત્ર અસ્થાયી વેચાણની તક મળતી હતી. અમૂલ જેવા વિશ્વાસપાત્ર બ્રાન્ડના કાયમી પાર્લર મળવાથી મહિલાઓને વર્ષભર નિશ્ચિત આવક થતી રહેશે.
ડીજિટલ અને વ્યાપારિક કૌશલ્ય: મહિલાઓને ડીજિટલ આંતરપ્રિન્યોરશિપનું પ્રશિક્ષણ આપવા માટે નિફ્ટ અને મિકા-MICA જેવી ખ્યાતનામ સંસ્થાઓની મદદ લેવાશે, જેનાથી ગ્રામીણ મહિલાઓનું મેનેજમેન્ટ સ્કિલ વધશે. ડેરી પ્રોસેસિંગથી લઈને ગ્રાહક વેચાણ સુધીની આખી ‘વેલ્યુ ચેઈન’ પર મહિલાઓનો પ્રભાવ વધશે. જોકે પડકારો પણ ઓછા નથી.  ખૂબ જ નાની વસ્તી ધરાવતા અંતરિયાળ ગામડાઓમાં દૈનિક વેચાણ મર્યાદિત હોઈ શકે છે. જો દૈનિક માંગ ઓછી રહે, તો પાર્લર ચલાવવાનો નિશ્ચિત ખર્ચ (વીજળી, ફ્રિજ/કોલ્ડ સ્ટોરેજ ખર્ચ) કાઢવો મુશ્કેલ બની શકે છે.
ડેરી પ્રોડક્ટ્સ બગડી ન જાય તે માટે સતત વીજળી અને કોલ્ડ સ્ટોરેજ સપ્લાય અનિવાર્ય છે. જો ગ્રામીણ વિસ્તારમાં પાવર કટ કે લોજિસ્ટિક્સની સમસ્યા રહે, તો માલ બગડી જવાનું જોખમ મહિલા સંચાલકો પર આવી શકે છે. માત્ર પાર્લર ફાળવવાથી કામ પૂરું થતું નથી. માલ સ્ટોક કરવા માટે મહિલાઓને નિયમિત વર્કિંગ કેપિટલ અને એકાઉન્ટિંગની પૂરતી તાલીમ આપવી એ વહીવટી સ્તરે મોટો પડકાર પણ બની રહેવાની સંભાવના છે. 

Read Previous

કોમનવેલ્થ ગેમ્સ માટે ઉદ્યોગોનું શિફ્ટિંગ, લાખો લોકો રોજગારી ગુમાવશે, નાના એકમો બંધ પડી જશે

Read Next

ભારતમાં વધતી બીમારીઓ, ખાનગી હોસ્પિટલોનો બોજ અને આરોગ્ય ક્ષેત્રે વધતી અસમાનતા

Most Popular