ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીઓના શેર્સમાં રોકાણ કરી શકાય

ભારતમાં ડ્રોન ઇકોસિસ્ટમ ઝડપી ગતિએ વિકસી રહ્યું છે. Press Information Bureau મુજબ ફેબ્રુઆરી 2026 સુધી દેશમાં 38,000થી વધુ ડ્રોન રજિસ્ટર્ડ છે અને આશરે 40,000 પ્રમાણિત રિમોટ પાયલોટ્સ છે. 240થી વધુ ટ્રેનિંગ સંસ્થાઓને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. નિયમનાત્મક માળખું હવે સ્થિર સ્વરૂપ લઈ રહ્યું છે. ડ્રોનનો ઉપયોગ હવે ફક્ત ડિફેન્સ પૂરતો મર્યાદિત નથી.

SVAMITVA Scheme હેઠળ 3.3 લાખ ગામોનું ડ્રોન સર્વેક્ષણ કરવામાં આવ્યું છે. 1.8 લાખ ગામોમાં 2.8 કરોડ પ્રોપર્ટી કાર્ડ ડ્રોનથી તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે. 31 રાજ્યોમાં અમલીકરણ શરૂ થઈ ગયું છે. કૃષિ ક્ષેત્રમાં મહિલાઓના સ્વસહાય જૂથોને છંટકાવ અને પાક નિરીક્ષણ માટે ડ્રોન આપવામાં આવ્યા છે. પ્રધાનમંત્રીનો ડ્રોન દીદીનો પ્રોગ્રામ સારો ચાલી રહ્યો છે. સરકાર દ્વારા સ્થાનિક ઉત્પાદન (indigenisation)ને પ્રોત્સાહન મળતા આયાત પર નિર્ભરતા ઘટતી જોવા મળી રહી છે.

ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીઓના શેર્સમાં રોકાણ કરી શકાય

ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિગ કંપનીઓના અચ્છે દિન આવી રહ્યા છે. વાસ્તવમાં ચાલુ થઈ ગયા છે. ડ્રોનનો દરેક સેક્ટરમાં ઉપયોગ વધી રહ્યો છે. તેથી તેનું માર્કેટ વધુ રહ્યું છે. ડિફેન્સમાં પણ મોંઘા ઓજારોને બદલે ડ્રોનનો ઉપયોગ કરીને શત્રુઓને હંફાવી શકાય છે. તદુપરાંત કૃષિ ક્ષેત્રમાં પણ ડ્રોનનો ઉપયોગ વધી રહ્યો છે. વેડિંગમાં પણ ડ્રોન ફોટોગ્રાફીનું મહત્વ વધી રહ્યું છે. ફિલ્મમાં પણ ડ્રોન શોટ્સ લેવાનું વલણ વધી રહ્યું છે.

તેથી જ ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીઓના શેર્સમાં રોકાણ કરવા જેવું જણાય છે. તેને માટે આ બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે. ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીની મજબૂત ઉત્પાદન ક્ષમતા હોવી જરૂરી છે. કંપની ટેક્નોલોજી લીડરશિપ ધરાવતી હોવી જોઈએ. કંપનીની બેલેન્સશીટ મજબૂત હોવી જોઈએ. કંપનીને ડ્રોન ઇકોસિસ્ટમ સાથે સીધો સંબંધ હોવો જોઈએ.

Paras Defence: ઑપ્ટિક્સ અને ડ્રોન ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં ઉપરોક્ત તમામ બાબતો જોવા મળી રહી છે. Paras Defence and Space Technologies ડિફેન્સ અને સ્પેસ એન્જિનિયરિંગ ક્ષેત્રે કાર્યરત પ્રાઇવેટ કંપની છે.

આ કંપનીમાં ડિફેન્સ & સ્પેસ ઑપ્ટિક્સ, ડિફેન્સ ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, હેવી એન્જિનિયરિંગ, ઇલેક્ટ્રોમેગ્નેટિક પ્રોટેક્શન સોલ્યુશન્સ તથા કાઉન્ટર-ડ્રોન સિસ્ટમ્સ પૂરી પાડવાને સમર્થ છે. 2025-25ના ડિસેમ્બર 31 2025ના પૂરા થયેલા ત્રિમાસિક ગાળામાં કંપનીનું પરફોર્મન્સ મજબૂત રહ્યું છે. આ ત્રિમાસિક ગાળામાં કંપનીની આવક: રૂ. 106 કરોડ થઈ છે. તેમાં 24 ટકાનો વધારો થયો છે. કંપનીનો નેટ પ્રોફિટ ત્રિમાસિક ગાળામાં રૂ. 18 કરોડ થયો છે. તેમાં 21ટકાનો વધારો થયો છે. ઓપ્ટિક્સ અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ સેગમેન્ટમાં મજબૂત અમલના કારણે વૃદ્ધિ નોંધાઈ છે.

સ્ટ્રેટેજિક વિસ્તરણ: કંપનીએ “Paras Avionics Private Limited” નામની નવી સહાયક કંપની સ્થાપી છે, આ કંપની એવિઓનિક સિસ્ટમ્સ, ટેસ્ટિંગ અને રિપેર ક્ષેત્રે કાર્ય કરશે. આ unmanned aerial systems માટે મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.

સ્ટોકમાર્કેટ પરફોર્મન્સ

કંપનીના પ્રોડક્ટ્સનો પોર્ટફોલિયો મજબૂત છે કે કંપનીના શેરનું પરફોર્મન્સ પણ મજબૂત છે. 2025ના વર્ષમાં શેર ભાવમાં 43.8 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

ડ્રોન મેન્યુફેક્ચરિંગના સેક્ટરની બીજી સંગીન કંપનીમાં Zen Technologiesનો સમાવેશ થાય છે. આ કંપની કાઉન્ટર-ડ્રોન અને સિમ્યુલેશન ટેક્નોલોજીમાં અગ્રણી કંપની તરીકેનું સ્થાન ધરાવે છે. Zen Technologies 1996માં સ્થાપિત ડિફેન્સ ટેક્નોલોજી કંપની છે. કંપનીની વિશેષતાની વાત કરીઓ તો કંપની પાસે કાઉન્ટર-ડ્રોન સિસ્ટમ્સ તૈયાર કરવાની ક્ષમતા છે. લોઇટરિંગ મ્યુનિશન ટાઈપના ડ્રોન બનાવવાની ક્ષમતા છે. આ પ્રકારના ડ્રોન શત્રુના વિસ્તારમાં ભ્રમણ કરતાં રહીને ટાર્ગેટને શોધ્યા કરે છે. ટાર્ગેટ મળી ગયા પછી તેના પર સીધા ત્રાટકીને સમગ્ર વિસ્તારને ખતમ કરી શકે છે. તેની પાસે ISR સિસ્ટમ્સ પણ છે. આ સિસ્ટમને ઇન્ટેલિજન્સ, સર્વેલિયન્સ અને રિકન્નાઈસન્સ-આઈએસઆર તરીકે ઓળખાવવામાં આવે છે. આ અત્યાધુનિક સિસ્ટમ ઇલેક્ટ્રો ઓપ્ટિકલથી સજ્જ છે. તેમ જ ઇન્ફ્રારેડ સિગ્નલથી કામ કરે છે. રિયલ ટાઈમ ઇન્ટેલિજન્સ એકત્રિત કરીને સેનાને એક્શન ક્યારે લેવા તેનો સંદેશ પહોંચાડે છે. કંપની પાસે કોમ્બેટ સિમ્યુલેશન અને ઇલેક્ટ્રોનિક વોરફેર સાથેના ડ્રોન પણ તૈયાર છે.

2025-26ના નાણાંકીય વર્ષના ત્રીજા ત્રિમાસિક ગાળામાં એટલે કે Q3 FY26માં કંપનીનું નાણાંકીય પરફોર્મન્સ પણ ઉત્તમ રહ્યું છે. કંપનીની આવક આ ગાળામાં રૂ. 177.8 કરોડની થઈ છે. આવકમાં ત્રણ માસમાં 16.8 ટકાનો વધારો થયો છે. કંપનીનો ચોખ્ખો નફો-નેટ પ્રોફિટ આ ત્રિમાસિક ગાળામાં 38 ટકા વધીને રૂ. 54.8 કરોડનો થયો છે. EBITDA માર્જિન 46 ટકાથી વધારેના રહ્યા છે.

કંપનીની ઓર્ડર બુક મજબૂત છે. કંપની પાસે અત્યારે રૂ. 1,082.8 કરોડના ઓર્ડર છે. તેની ડિલિવરી 2026-26માં કરવાની છે. કંપની પાસે રૂ. 245 કરોડ એન્ટી-ડ્રોન અપગ્રેડનો પણ ઓર્ડર છે. રૂ. 102 કરોડ Combat Training Nodeનો પણ ઓર્ડર છે. કંપનીનો ROCE– રિટર્ન ઓન કેપિટલ એમ્પ્લોઈડ 37.2 ટકા જેટલો છે. આ બતાવે છે કે તેણે લગાડેલી મૂડી પર સારામાં સારું વળતર છૂટી રહ્યું છે. 2025ના વર્ષમાં કંપનીના શેરના ભાવમાં 21.5 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

બે કંપની વચ્ચે સરખામણી

Zen હાલ મૂડી કાર્યક્ષમતામાં આગળ છે. Paras વધુ મેન્યુફેક્ચરિંગ કેપેક્સ ધરાવે છે, તેથી ROCE ઓછું છે.

સમગ્રતયા ભારતનો ડ્રોન સેક્ટર વિસ્તરી રહ્યો છે. ડિફેન્સ ખર્ચમાં વધારો કરવામાં આવી રહ્યો છે. સ્થાનિક ઉત્પાદન પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. Paras મેન્યુફેક્ચરિંગ અને ઑપ્ટિક્સ આધારિત સેક્ટરમાં અગ્રેસર છે. Zen – ટેક્નોલોજી અને સિમ્યુલેશન આધારિત સેક્ટરમાં કાઠું કાઢી ચૂકી છે. રોકાણકારોએ નીચેના પર નજર રાખવી જોઈએ:

• ઓર્ડર બુકથી આવક રૂપાંતર
• માર્જિન સ્થિરતા
• મૂડી કાર્યક્ષમતા
• સરકારની ખરીદી પ્રક્રિયા