• 21 July, 2026 - 4:49 PM

ક્રૂડનો ઘટી રહેલો અનામત જથ્થો ગમે ત્યારે પેટ્રોલ ડીઝલના ભાવમાં ભડકો કરી શકે

ક્રૂડ ઓઇલ અનામત (રિઝર્વ) માટે સમય શા માટે ઝડપથી વિતી રહ્યો છેઃ જુલાઈના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહ માટે, ડીઝલ વગેરે પ્રોડક્ટ્સનો સ્ટોક પાંચ વર્ષની સરેરાશ કરતા 12 ટકા નીચે હતો

ક્રૂડ માર્કેટ કરતાં રિફાઇન્ડ-પ્રોડક્ટ માર્કેટ્સમાં વધુ મજબૂત ખેંચાણ (તંગી) છે. વધુ મહત્વની વાત એ છે કે, આ તંગી માંગમાં વધારા કરતાં પુરવઠાના અવરોધોને કારણે વધુ હોય તેમ લાગે છે

બજારે તેના સ્ટોક (ઇન્વેન્ટરી) ઘટાડીને અને વધારાની ઉત્પાદન ક્ષમતાનો ઉપયોગ કરીને હોર્મુઝ ક્ષેત્રના પ્રથમ પુરવઠા વિક્ષેપને પચાવી લીધો હતો. હવે આ અનામત સ્ટોક ઘણો ઓછો થઈ ગયો છે, જેના કારણે ક્રૂડ તેલના ભાવ પુરવઠામાં આવનારા અન્ય કોઈ આંચકા સામે વધુ નબળા પડી રહ્યા છે. ભૂ-રાજકીય જોખમ, જે અગાઉથી પરિચિત પરિબળ છે, તે ક્રૂડ તેલના ભાવને ફરી એકવાર ઊંચા સ્તરે લઈ જઈ રહ્યું છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો શાંતિ કરાર, જેને પહેલેથી જ નાજુક માનવામાં આવતો હતો, તે 7 જુલાઈના રોજ સૌથી મોટા દબાણ હેઠળ આવ્યો, જ્યારે બંને દેશોએ ફરી એકવાર એકબીજા પર નવા હુમલાઓ શરૂ કર્યા.

ત્યાં સુધી એવું લાગતું હતું કે ક્રૂડ તેલમાં મંદીવાળાઓએ તેજીવાળાઓને હરાવી દીધા છે. ડેટ્ડ બ્રિન્ટ (Dated Brent)ના ભાવમાં થયેલો ઉછાળો અસ્થાયી હતો તેવો તેમનો વિશ્વાસ બ્રિન્ટ વાયદાના તીવ્ર ‘બેકવર્ડેશન કર્વ’ માં સ્પષ્ટપણે દેખાતો હતો. જોકે, હવે હોર્મુઝનો વિક્ષેપ ફરી સક્રિય થતાં અને ક્રૂડના ભાવ ફરી વધતા, એવું લાગે છે કે આ વખતે સ્થિતિ અલગ છે. સમગ્ર ક્રૂડ ક્ષેત્રમાં ભાવનું વર્તન અગાઉની તેજી જેવું નથી.

જ્યારે માર્ચના પ્રારંભમાં હોર્મુઝની સામુદ્રધુની બંધ થઈ હતી, ત્યારે પ્રારંભિક પ્રતિક્રિયા રૂપે, તત્કાલ ડિલિવરી માટે ભૌતિક ક્રૂડ તેલના ભાવ દર્શાવતા ડેટ્ડ બ્રિન્ટમાં 45 ટકાનો ઉછાળો આવ્યો હતો, જે સંઘર્ષના પ્રથમ દસ દિવસમાં બ્રિન્ટ વાયદાના 36 ટકાના વધારા કરતાં વધુ હતો. પરંતુ હાલના તાજેતરમાં વધેલા તણાવ પછી, અત્યાર સુધીમાં બ્રિન્ટ વાયદામાં 22 ટકાની તેજી આવી છે, જે ડેટ્ડ બ્રિન્ટના 21 ટકાના વધારા કરતાં સહેજ વધુ છે.

રસપ્રદ વાત એ છે કે, એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ ઊંચા સ્તરે જ રહ્યું અને ક્યારેય ઠંડું પડ્યું નહીં: તે છે ‘ક્રેક સ્પ્રેડ’, જે કાચા ક્રૂડ તેલના બેરલ અને તેમાંથી બનતી રિફાઇન્ડ પ્રોડક્ટ્સ જેવી કે પેટ્રોલ, ડીઝલ વગેરે વચ્ચેનો ભાવનો તફાવત છે. 18 જૂનના રોજ યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે સમજુતી કરાર પર હસ્તાક્ષર થયા પછી જ્યારે ડેટ્ડ બ્રિન્ટ અને બ્રિન્ટ વાયદા બંનેના ભાવ ઘટ્યા હતા, ત્યારે પણ ક્રેક સ્પ્રેડમાં બહુ સુધારો થયો ન હતો. વાસ્તવમાં, હવે ફરી તણાવ વધ્યા પછી, તેણે યુદ્ધના પ્રારંભિક તબક્કામાં સ્પર્શેલા $59.77/બેરલના શિખરને વટાવી દીધું છે અને 15 જુલાઈના રોજ $69.16/બેરલની ઓલ-ટાઇમ હાઈ સપાટી બનાવી છે. ક્રેક સ્પ્રેડ શા માટે ઊંચો રહ્યો છે? ડેટ્ડ બ્રિન્ટ અને બ્રિન્ટ વાયદાનું ભાવ-વર્તન શું સંકેત આપે છે? ભાવ માટે આ બંનેનો અર્થ શું છે? અહીં તેનું વિશ્લેષણ આપેલું છે.

મુખ્ય અવરોધ 

3-2-1 ક્રેક સ્પ્રેડ, જે રિફાઇનરીના ગ્રોસ માર્જિન માટે વ્યાપકપણે ઉપયોગમાં લેવાતો માપદંડ છે, તે રિફાઇન્ડ પ્રોડક્ટ્સના મૂલ્ય અને ક્રૂડ તેલના ખર્ચ વચ્ચેનો તફાવત માપે છે. તે એવું માને છે કે ક્રૂડના ત્રણ બેરલમાંથી બે બેરલ પેટ્રોલ અને એક બેરલ ડીઝલ, જેટ ફ્યુઅલ અથવા હીટિંગ ઓઇલ જેવી પ્રોડક્ટ મળે છે. રિફાઇનિંગની આ પ્રક્રિયાને ‘ક્રેકિંગ’ પણ કહેવામાં આવે છે, તેથી આ નામ પડ્યું છે. બ્રિન્ટ વાયદા અને ડેટ્ડ બ્રિન્ટથી વિપરીત, જૂનમાં યુએસ-ઈરાન શાંતિ કરારની જાહેરાત પછી ક્રેક સ્પ્રેડમાં માત્ર સામાન્ય ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. જ્યારે આ સ્પ્રેડ તેના શિખરથી 28 ટકા ઘટ્યો હતો, ત્યારે બ્રિન્ટ વાયદા અને ડેટ્ડ બ્રિન્ટ બંને જુલાઈના પ્રારંભમાં ઘટીને અનુક્રમે 41 ટકા અને 53 ટકા સુધી નીચે આવી ગયા હતા.

પેટ્રોલનો સ્ટોક સરેરાશ કરતા 6 ટકા નીચે હતો. ઓછું ઉત્પાદન, ઓછી આયાત અને વધુ નિકાસ જેવા પરિબળોના મિશ્રણને કારણે પેટ્રોલનો સ્ટોક ઓછો હતો

તાજેતરના તણાવે 15 જુલાઈના રોજ આ સ્પ્રેડને $69.16/બેરલની રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચાડી દીધો છે. તાજેતરની તેજી છતાં ક્રૂડ તેલના ભાવ યુદ્ધ સમયની ઓલ-ટાઇમ હાઈ સપાટીની આસપાસ પણ નથી તે છતાં આ સ્થિતિ સર્જાઈ છે. બ્રિન્ટ વાયદાના ટકા તરીકે, ક્રેક સ્પ્રેડ 6 જુલાઈના રોજ 46 ટકાથી વધીને નોંધપાત્ર 86 ટકા થઈ ગયો હતો. હાલમાં તે 71 ટકા પર છે. આ તફાવત દર્શાવે છે કે ક્રૂડ માર્કેટ કરતાં રિફાઇન્ડ-પ્રોડક્ટ માર્કેટ્સમાં વધુ મજબૂત ખેંચાણ (તંગી) છે. વધુ મહત્વની વાત એ છે કે, આ તંગી માંગમાં વધારા કરતાં પુરવઠાના અવરોધોને કારણે વધુ હોય તેમ લાગે છે. આનું એક કારણ ઇન્વેન્ટરી (સ્ટોક) માં રહેલું છે. યુએસ એનર્જી ઇન્ફર્મેશન એડમિનિસ્ટ્રેશન (EIA) અનુસાર, 3 જુલાઈના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહ માટે, ડીઝલ વગેરે પ્રોડક્ટ્સનો સ્ટોક પાંચ વર્ષની સરેરાશ કરતા 12 ટકા નીચે હતો, જ્યારે પેટ્રોલનો સ્ટોક સરેરાશ કરતા 6 ટકા નીચે હતો. ઓછું ઉત્પાદન, ઓછી આયાત અને વધુ નિકાસ જેવા પરિબળોના મિશ્રણને કારણે પેટ્રોલનો સ્ટોક ઓછો હતો. તે જ સમયે, રિફાઇનર્સે ડીઝલ જેવી પ્રોડક્ટ્સને પ્રાથમિકતા આપી હોય તેમ લાગે છે કારણ કે તેમાં માર્જિન નોંધપાત્ર રીતે વધુ મજબૂત રહ્યું હતું. ડીઝલ વગેરે માટેનું રિફાઇનિંગ ગ્રોસ માર્જિન હાલમાં આશરે $84/બેરલ છે, જે પેટ્રોલના $52/બેરલ ક્રેક માર્જિન સામે ઘણું વધારે છે.

ડીઝલ પ્રોડક્ટ્સ પ્રત્યેની આ પસંદગી રશિયન રિફાઇનિંગ કામગીરીમાં આવેલા વિઘ્નો સાથે મેળ ખાય છે. યુક્રેનના હુમલાઓએ રશિયાની રિફાઇનિંગ ક્ષમતાના ચોથા ભાગ કરતાં વધુ ભાગને અસર કરી છે, અને રિફાઇનરી પ્રોસેસિંગ બે દાયકાના નીચલા સ્તરે આવી ગયું છે. આનાથી ડીઝલ અને અન્ય રિફાઇન્ડ પ્રોડક્ટ્સના પુરવઠામાં પણ કાપ મુકાયો છે. રશિયાએ 31 જુલાઈ સુધી ડીઝલની નિકાસ પર અસ્થાયી પ્રતિબંધ પણ લાદ્યો છે અને પેટ્રોલ તથા જેટ ફ્યુઅલના વેચાણ પર પણ નિયંત્રણો મૂક્યા છે. પરંપરાગત વેપાર પ્રવાહમાં અવરોધ આવ્યા પછી લાંબા શિપિંગ રૂટ્સને કારણે ડીઝલ પ્રોડક્ટ્સનો વપરાશ વધ્યો છે, જેનાથી સંતુલન વધુ ખોરવાયું છે. તેથી, મોટા પાયે જોતાં, મુખ્ય અવરોધ ક્રૂડ તેલના પુરવઠામાંથી ખસીને રિફાઇન્ડ પ્રોડક્ટ પુરવઠા તરફ શિફ્ટ થયેલો જણાય છે. પરિણામે, ક્રૂડ માર્કેટે તેના મોટાભાગના ભૂ-રાજકીય જોખમ પ્રીમિયમને ગુમાવી દીધા પછી પણ રિફાઇનિંગ માર્જિન મજબૂત થવાનું ચાલુ રહ્યું છે. જો કે, તાજેતરમાં ફરી વધેલો તણાવ સ્થિતિને વધુ જટિલ બનાવી શકે છે. આ તમામ બાબતોને ધ્યાનમાં લેતા, ક્રૂડ તેલના ભાવમાં તાજેતરની તેજી તત્કાલ ભૌતિક અછતના સંકેતો કરતાં સાવચેતીના સેટઅપ અને પ્રીમિયમ દ્વારા વધુ સંચાલિત હોય તેવું લાગે છે.

ડર છે પણ હડકંપ નથી 

ફેબ્રુઆરીમાં યુએસએ ઈરાન પર પહેલીવાર હુમલો કર્યા પછી, ક્રૂડ તેલના ભાવ ઉછળ્યા હતા. તત્કાલ ડિલિવરીનો બેન્ચમાર્ક, ડેટ્ડ બ્રિન્ટ, 104 ટકા ઉછળીને 7 એપ્રિલે $144.46/બેરલની હાઈ સપાટીએ પહોંચ્યો હતો, જ્યારે બ્રિન્ટ વાયદા 64 ટકા વધીને 9 માર્ચે $119.50/બેરલ થયો હતો. ખાસ વાત એ છે કે, વાયદા બજારે ભૌતિક  બેન્ચમાર્ક કરતાં લગભગ એક મહિનો પહેલાં પોતાની ઉચ્ચ સપાટી બનાવી લીધી હતી. આ તફાવત તુરંત ઉપલબ્ધ તેલ મેળવવાની ઉતાવળ દર્શાવતો હતો. બીજી તરફ, બ્રિન્ટ વાયદા ભવિષ્યની તારીખે ડિલિવરી માટેના તેલના ભાવ દર્શાવે છે. હોર્મુઝની સામુદ્રધુની બંધ હોવાથી અને વૈકલ્પિક પુરવઠા અંગે અનિશ્ચિતતા હોવાથી, ખરીદદારો અગાઉથી ઉપલબ્ધ તેલ માટે ભારે પ્રીમિયમ ચૂકવવા તૈયાર હતા. પરિણામે, બ્રિન્ટ વાયદા પર ડેટ્ડ બ્રિન્ટનું પ્રીમિયમ 9 એપ્રિલે $35.87/બેરલની રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચી ગયું હતું.

વાયદા બજારના કર્વમાં પણ આ જ સંદેશ સ્પષ્ટ હતો. નજીકના ભવિષ્યના કોન્ટ્રાક્ટ્સે દૂરની તારીખોના કોન્ટ્રાક્ટ્સ કરતાં નોંધપાત્ર રીતે સારું પ્રદર્શન કર્યું, જેનાથી બજાર ‘તીવ્ર બેકવર્ડેશન’ માં મુકાઈ ગયું. વાયદા બજાર બેકવર્ડેશનમાં હોવાનો અર્થ એ થાય કે નજીકની તારીખના ઓઇલ કોન્ટ્રાક્ટ્સ લાંબા ગાળાના કોન્ટ્રાક્ટ્સ કરતાં પ્રીમિયમ પર ટ્રેડ થાય છે. સપ્ટેમ્બર 2026 અને જૂન 2027 ના બ્રિન્ટ વાયદા કોન્ટ્રાક્ટ વચ્ચેનો સ્પ્રેડ 9 માર્ચે વધીને $42.99/બેરલની રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચ્યો હતો. તાજેતરના તણાવે અલગ પ્રતિક્રિયા આપી છે. 7 જુલાઈથી, બ્રિન્ટ વાયદામાં 22 ટકાનો વધારો થયો છે, જ્યારે ડેટ્ડ બ્રિન્ટમાં 21 ટકાનો વધારો થયો છે. સપ્ટેમ્બર 2026 અને જૂન 2027 ના બ્રિન્ટ વાયદા કોન્ટ્રાક્ટ વચ્ચેનો સ્પ્રેડ પણ રિકવર થઈને આશરે $10/બેરલ થયો છે, જે હોર્મુઝ વિક્ષેપના શિખર દરમિયાન જોવામાં આવેલા સ્તરો કરતાં ઘણો નીચે છે. આ તફાવત એટલા માટે છે કારણ કે, અગાઉ તુરંત ઉપલબ્ધ બેરલની વાસ્તવિક અછત દ્વારા ભાવો નક્કી થતા હતા. આજે, ભૌતિક અછત કરતાં અપેક્ષાઓ દ્વારા ભાવો વધુ નક્કી થઈ રહ્યા હોય તેમ લાગે છે. તેમ છતાં, ભૌતિક બજારમાં વર્તમાન શાંતિ તેલનો પુરવઠો સતત ચાલુ રહેવા પર નિર્ભર છે. અને વાસ્તવિક જોખમ પણ ત્યાં જ રહેલું છે.

છેલ્લી વખતે જ્યારે હોર્મુઝની સામુદ્રધુની બંધ થઈ હતી, ત્યારે ઓઇલ માર્કેટ પાસે સુરક્ષા કવચ (બફર) હતું. આ વખતે, તે ઘણું ઓછું દેખાય છે.

18 જૂને યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે થયેલા શાંતિ કરાર પછી, યુએસ EIA એ 2026 માટે તેના બ્રિન્ટ ક્રૂડના અંદાજને અગાઉના $95/બેરલથી ઘટાડીને $82/બેરલ કર્યો હતો અને 2027 માં સરેરાશ ભાવ $65/બેરલ રહેવાનો અંદાજ મૂક્યો હતો. પરંતુ આ આઉટલુક એ ધારણા પર આધારિત હતો કે હોર્મુઝ દ્વારા તેલનો પ્રવાહ સતત ચાલુ રહેશે. પ્રથમ વિક્ષેપને સ્ટોક, વ્યૂહાત્મક અનામત, બદલાયેલા વેપાર માર્ગો અને નબળી માંગ જેવા પરિબળોના મિશ્રણ દ્વારા પચાવી લેવામાં આવ્યો હતો. EIAનું શોર્ટ-ટર્મ એનર્જી આઉટલુક અને ઓઇસીડીના કોમર્શિયલ ક્રૂડ અને લિક્વિડ સ્ટોક (યુએસ સિવાય) 2025 ના અંતમાં 1,543 મિલિયન બેરલથી ઘટીને 2026 ના ત્રીજા ક્વાર્ટર સુધીમાં 1,303 મિલિયન બેરલ થવાનો અંદાજ મૂકે છે, જે 240 મિલિયન બેરલનો ઘટાડો દર્શાવે છે.

તદુપરાંત, ઈઆઈએએ તાજેતરમાં નોંધ્યું હતું કે કશિંગ, ઓકલાહોમા ખાતેનો સ્ટોક “ટેન્કના તળિયા” ની નજીકના સ્તરે પહોંચી ગયો છે, જેનાથી તેલની ઉપલબ્ધતા અંગે ચિંતા વધી છે. સ્ટોરેજ સુવિધાઓને કાર્યરત રાખવા માટે ઓછામાં ઓછા ઓઇલ વોલ્યુમની જરૂર હોવાથી, સ્ટોકમાં દર્શાવેલ દરેક બેરલ બજાર માટે ઉપલબ્ધ હોય તે જરૂરી નથી. અમેરિકામાં કુલ સ્ટોક, જેમાં સ્ટ્રેટેજિક પેટ્રોલિયમ રિઝર્વ અને કોમર્શિયલ સ્ટોક સામેલ છે, તે 20 માર્ચથી 10 જુલાઈ વચ્ચે 145 મિલિયન બેરલ ઘટીને 726 મિલિયન બેરલ થઈ ગયો છે. સ્ટ્રેટજિક પેટ્રોલિયમ રિઝર્વ 99 મિલિયન બેરલ ઘટીને 316 મિલિયન બેરલ થયું છે, જ્યારે કોમર્શિયલ સ્ટોક આશરે 47 મિલિયન ઘટીને 410 મિલિયન બેરલ થયો છે. વૈશ્વિક તેલ વપરાશ આ વર્ષે પ્રતિદિન 1.2 મિલિયન બેરલ ઘટવાનો અંદાજ છે, જેનું મુખ્ય કારણ એશિયામાં નબળી માંગ છે. માંગમાં મંદી એ બીજું પરિબળ હતું જેણે પ્રથમ વિક્ષેપને પચાવવામાં મદદ કરી હતી.

તે જ સમયે, વધારાની ઉત્પાદન ક્ષમતામાં તીવ્ર ઘટાડો થયો છે. EIA નો અંદાજ છે કે 2026 માં ઓપેક-ક્રૂડતેલનું ઉત્પાદન કરતાં દેશોની સરપ્લસ ઉત્પાદન ક્ષમતા વધીને પ્રતિદિન માત્ર 0.44 મિલિયન બેરલ રહેશે, જે 2025 માં પ્રતિદિન 3.43 મિલિયન બેરલ હતી. નોંધનીય છે કે, પશ્ચિમ એશિયામાં સ્પેયર કેપેસિટી બીજા ક્વાર્ટરથી આ વર્ષના બાકીના સમયગાળા દરમિયાન શૂન્ય રહેવાનો અંદાજ છે. EIA એ ચોથા ક્વાર્ટરથી સ્ટોક ફરીથી વધવાની અને 2027 માં સ્પેયર કેપેસિટી રિકવર થવાની અપેક્ષા રાખી હતી. તેના બદલે, રી-સ્ટોકિંગ શરૂ થાય તે પહેલાં જ બજાર ફરી એકવાર અન્ય વિક્ષેપનો સામનો કરી રહ્યું છે.

બળતણ બજારોમાં આ દબાણ પહેલેથી જ દેખાઈ રહ્યું છે. આઈએઈએ (International Energy Agency – IEA) અનુસાર, જૂનમાં ગ્લોબલ રિફાઇનરી થ્રુપુટ એક વર્ષ અગાઉ કરતાં પ્રતિદિન આશરે 6 મિલિયન બેરલ ઓછું હતું કારણ કે પશ્ચિમ એશિયાની નિકાસ રિફાઇનરીઓ ખોરવાયેલી રહી હતી, રશિયન રિફાઇનરી પ્રોસેસિંગમાં કાપ મૂકવામાં આવ્યો હતો અને કેટલીક એશિયન રિફાઇનરીઓ સામાન્ય સ્તર કરતાં નીચે કાર્યરત રહી હતી. રશિયન રિફાઇનરી આઉટપુટ ગયા વર્ષ કરતાં પ્રતિદિન આશરે 1.6 મિલિયન બેરલ ઓછું હતું, જ્યારે ડીઝલની નિકાસ તાજેતરના સપ્તાહોમાં લગભગ અડધી થઈ ગઈ છે.

જોખમ ઘણું મોટું છે 

હાલમાં જ, IEA એ ચેતવણી આપી હતી કે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પાસે હવે મહિનાઓ નહીં પરંતુ માત્ર થોડા સપ્તાહોનો જ સમય છે, જે પછી હોર્મુઝ દ્વારા લાંબા સમય સુધી ચાલતો વિક્ષેપ વ્યાપક આર્થિક નુકસાન પહોંચાડવાનું શરૂ કરશે. બીએલ.પોર્ટફોલિયો (bl.portfolio) ની 10 મે ની આવૃત્તિમાં અમારી મોટી સ્ટોરી ‘ધ 900-મિલિયન-બેરલ ક્વેશ્ચન’ માં અમે નોંધ્યું હતું કે 1 માર્ચથી ત્યાર સુધીમાં, ક્રૂડ તેલના પુરવઠામાં કુલ મળીને આશરે 900-મિલિયન-બેરલનું નુકસાન થયું હતું અને ક્રૂડના ભાવમાં ભડકો રોકવા માટે હોર્મુઝની સામુદ્રધુની ઝડપથી પૂરેપૂરી ખુલવી જરૂરી હતી. ઘણા દેશો દ્વારા વ્યૂહાત્મક અનામતમાંથી ઓઇલ રિલીઝ, ચીન દ્વારા ઓછી આયાત, યુએસ દ્વારા વધુ નિકાસ અને માંગમાં મામૂલી ઘટાડાએ યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે MoU અમલમાં આવ્યો ત્યાં સુધી પરિસ્થિતિ સંભાળી લીધી હતી.

આ વખતે પરિસ્થિતિ અલગ છે. તાજેતરનો તણાવ એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે આમાંના ઘણા સુરક્ષા કવચ (બફર્સ) નબળા પડ્યા છે. ઓઇસીડી (OECD) કોમર્શિયલ ક્રૂડ અને લિક્વિડ સ્ટોક, જે વૈશ્વિક તેલ સ્ટોક માટે વ્યાપકપણે અનુસરવામાં આવતો સંકેત છે, તે 2025 ના અંતના સ્તરથી 240 મિલિયન બેરલ ઘટવાનો અંદાજ છે. યુએસમાં, 20 માર્ચથી સંયુક્ત SPR અને કોમર્શિયલ સ્ટોક પહેલેથી જ 145 મિલિયન બેરલ ઘટી ચૂક્યો છે. તે જ સમયે, OPEC ની વધારાની ઉત્પાદન ક્ષમતા 2025 માં પ્રતિદિન 3.43 મિલિયન બેરલથી ઘટીને 2026 માં પ્રતિદિન માત્ર 0.44 મિલિયન બેરલ થઈ ગઈ છે, જ્યારે રિફાઇન્ડ-પ્રોડક્ટ બજારો ખૂબ જ તંગ રહે છે, જે રેકોર્ડ-હાઇ ક્રેક સ્પ્રેડમાં દેખાય છે.

જોખમો પણ વધી રહ્યા છે. ઈરાને અન્ય એક મહત્વપૂર્ણ શિપિંગ રૂટ બાબ-એલ-મંદેબ સામુદ્રધુની (Bab-el-Mandeb Strait) દ્વારા પણ વિઘ્ન ઊભું કરવાની ધમકી આપી છે, જ્યારે ચીનની ક્રૂડ આયાતમાં કોઈપણ સુધારો બજારની તંગી વધુ વધારી શકે છે. અત્યાર માટે, બજાર તત્કાલ અછત કરતાં રિસ્ક પ્રીમિયમ વધારે દર્શાવી રહ્યું હોય તેમ લાગે છે. પરંતુ જો આ જોખમો એક સાથે સામે આવશે, તો આજનું પ્રીમિયમ વાસ્તવિક ભૌતિક અછતમાં ફેરવાઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, ક્રૂડ તેલના ભાવ માત્ર તેમની અગાઉની $119.50/બેરલની ઉચ્ચ સપાટીને ફરીથી સ્પર્શી શકશે નહીં, પરંતુ તેને તીવ્રપણે વટાવી પણ શકે છે અને તેજીવાળાઓ એક મોટી તાકાત બની શકે છે.

Read Previous

આજે શેરબજારમાં શું કરી શકાય?

Read Next

42.79 ટકાનો રેકોર્ડ રિન્યુએબલ એનર્જીનો હિસ્સો આનંદની સાથે ચિંતાનું પણ કારણ બન્યો

Most Popular