બજારના ઘટાડા વચ્ચે AMC સ્ટોક્સનો ચમકારો, પ્રીમિયમ વેલ્યુએશન સાથે આગળ
બજારમાં ઘટાડો અને ઇક્વિટી વિશેની નકારાત્મક ભાવના હોવા છતાં, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગ મજબૂત ગતિએ એસેટ્સ આકર્ષવામાં સફળ રહ્યો છે.
છેલ્લા 18 મહિનાથી ચાલી રહેલા મોટા ભાગે ઘટાડાવાળા અને અસ્થિર ઇક્વિટી બજારની સ્થિતિમાં રોકાણકારો સામાન્ય રીતે અપેક્ષા રાખે કે બજારના પ્રદર્શન સાથે સીધી રીતે જોડાયેલો કોઈ વિભાગ નબળું પ્રદર્શન કરશે. પરંતુ રૂ. 81 લાખ કરોડના મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગના લિસ્ટેડ ખેલાડીઓએ યુદ્ધો, જીઓપોલિટિકલ તણાવ, દંડાત્મક ટ્રેડ ટેરિફ્સ અને AI આધારિત વિક્ષેપો જેવા છેલ્લા દોઢ વર્ષમાં બજારોને હચમચાવી નાખનાર પરિબળોને પડકાર આપીને મજબૂત પ્રદર્શન કર્યું છે.
બજારમાંની ઘણી દેશી એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMC)એ માત્ર મજબૂત રિટર્ન્સ આપ્યા નથી, પરંતુ તે વિશાળ બજારની તુલનામાં વધુ પ્રીમિયમ વેલ્યુએશન પર ટ્રેડ પણ થઈ રહી છે. સપ્ટેમ્બર 2024 થી માર્ચ 2026 દરમિયાન AMC અને વેલ્થ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓએ 14 થી 65 ટકા સુધીના રિટર્ન આપ્યા છે. બીજીતરફ આ જ સમયગાળામાં નિફ્ટી 500 TRI 7.5 ટકા ઘટ્યો છે. એક ખેલાડી સિવાય, બાકીના AMC સ્ટોક્સ ટ્રેલિંગ ટ્વેલ્વ મન્થ્સ (TTM) P/E મલ્ટિપલ 23.8 થી 46.3 પર ટ્રેડ થાય છે, જ્યારે નિફ્ટી 500 TRI નો P/E 23.5 છે. અહીં લેવામાં આવેલી એકમાત્ર વેલ્થ મેનેજમેન્ટ કંપનીનું TTM P/E 73 છે.
રસપ્રદ રીતે, AMC ક્ષેત્રમાં ટોચની મ્યુચ્યુઅલ ફંડ કંપનીઓ લિસ્ટેડ જગતમાં અન્ય કંપનીઓ કરતાં નોંધપાત્ર વેલ્યુએશન પ્રીમિયમ મેળવે છે.
આઉટપરફોર્મન્સનું કારણ
બજારમાં ઘટાડો અને ઇક્વિટી વિશેની નકારાત્મક ભાવના હોવા છતાં, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગ મજબૂત ગતિએ એસેટ્સ આકર્ષવામાં સફળ રહ્યો છે.
HDFC, Nippon Life India અને ICICI Prudentialએ ડિસેમ્બર 2025 સુધીના સરેરાશ ત્રિમાસિક Assets Under Management (AUM)માં વર્ષે 17.5 થી 23.2 ટકા વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. UTI, Canara Robeco અને Aditya Birla Sun Lifeએ પણ એ જ સમયગાળામાં 11.5 થી 15.5 ટકા AUM વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. આ એસેટ વૃદ્ધિ સાથે નફામાં પણ વધારો થયો છે. તમામ AMC કંપનીઓએ નફામાં વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. અગ્રણી કંપનીઓએ TTM નેટ પ્રોફિટમાં 29 ટકા સુધી વૃદ્ધિ નોંધાવી છે.
Anand Rathi Wealthએ પણ TTM નેટ પ્રોફિટમાં 29 ટકા વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. જોકે UTI અને Nippon Life Indiaએ જ નફામાં સિંગલ-ડિજિટ વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. આ વેલ્યુએશનની ટકાઉપણું મોટા પ્રમાણમાં ફંડ હાઉસમાં સતત આવક (inflows) રહેવા પર નિર્ભર છે, ખાસ કરીને SIP રૂટ દ્વારા, તેમજ AMC કંપનીઓએ ઝડપી કામગીરી દ્વારા સરેરાશથી વધુ નફાકારક વૃદ્ધિ જાળવી રાખવી પડશે. જો AIના કારણે રોજગાર પર અસર થાય, લાંબા સમય સુધી યુદ્ધ ચાલે અને મોંઘવારી વધે અથવા બજારમાં લાંબા સમય સુધી નબળાઈ રહે, તો આ સારો પ્રદર્શન પડકારમાં આવી શકે છે.
વેલ્યુએશનમાં તફાવત
P/E મેટ્રિક અને માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન-થી-AUMના રેશિયો મુજબ ટોચની ત્રણ લિસ્ટેડ કંપનીઓ અને પછીની ત્રણ કંપનીઓ વચ્ચે નોંધપાત્ર તફાવત જોવા મળે છે. આ પ્રીમિયમનું એક મુખ્ય કારણ મોટી AMC કંપનીઓનો વધુ માર્કેટ શેર છે.
ICICI Prudential, HDFC અને Nippon Life India સમગ્ર ઉદ્યોગના કુલ એસેટ મેનેજમેન્ટમાં 33 ટકા કરતાં વધુ હિસ્સો ધરાવે છે અને ડિસેમ્બર 2024 થી ડિસેમ્બર 2025 દરમિયાન થયેલા કુલ ઇનફ્લોઝમાં લગભગ 38 ટકા હિસ્સો ધરાવે છે. તેની સામે અન્ય ત્રણ કંપનીઓ પાસે ઉદ્યોગના 11 ટકા એસેટ્સ છે અને છેલ્લા એક વર્ષમાં માત્ર 9 ટકા ઇનફ્લોઝ મળ્યા છે.
ICICI Prudential પાસે લાર્જ-કેપ, વેલ્યુ અને ઓપોર્ટ્યુનિટીઝમાં નેતૃત્વ છે, જ્યારે HDFC ફ્લેક્સી-કેપ, મિડ-કેપ અને સ્મોલ-કેપમાં મજબૂત છે. આ બંનેની મોટા ભાગની ઇક્વિટી અને હાઇબ્રિડ સ્કીમ્સ તેમની કેટેગરીમાં ટોપ ક્વાર્ટાઇલમાં છે.
Nippon Life India મિડ અને સ્મોલ-કેપ ફંડ્સમાં આગળ છે તેમજ તેની ગોલ્ડ અને સિલ્વર ETF ઉદ્યોગમાં સૌથી વધુ AUM ધરાવે છે. બીજી તરફ Aditya Birla Sun Life અને UTIના ઇક્વિટી ફંડ્સ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં મિશ્ર પ્રદર્શન ધરાવે છે, જેના કારણે તેમના ઇનફ્લોઝ ઓછા રહ્યા છે. Canara Robeco પાસે કેટલીક સારી સ્કીમ્સ છે, જોકે તાજેતરના વ્યાપક બજાર સુધારામાં કેટલાક ફંડ્સ પર અસર પડી છે.
