સેબીએ શેરબજારમાં ચાલતી પોન્ઝી સ્કીમ જેવું નેટવર્કનો પર્દાફાશ કર્યો

સેબી રજિસ્ટર્ડ સંસ્થા હોવાનો દાવો કરીને મહિને 10થી 12 ટકાનું વળતર આપવાની લાલચ આપીને રોકાણકારો પાસે રૂ. 2950 કરોડ એકત્રિત કરી લીધા
સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયાએ શેર દલાલીના લાઈસન્સનો ઉપયોગ કરીને પોન્ઝી સ્કીમ જેવું કૌભાંડ આચરનારી કંપની ટ્રેન્ડ્ઝ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્રાઈવેટ લિમિટેડના કૌભાંડનો પર્દાફાશ કરીને કંપનીને રૂ. 1 કરોડનો દંડ કર્યો છે. ટ્રેન્ડ્ઝ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્રાઈવેટ લિમિટેડની આ સ્કીમમાં રોકાણકારોને દર મહિને 10થી 12 ટકાનું નિશ્ચિત વળતર અપાવવાની ખાતરી આપવામાં આવતી હતી.
ટ્રેન્ડ્ઝ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ દ્વારા ચલાવવામાં આવતી આ સ્કીમમાં ઇન્ફિનાઈટ બેકન, આઈબી પ્રોપ ડેસ્ક અને સિસપે ટીએફએસની સંડોવણી હોવાનું પણ બહાર આવ્યું છે. ટ્રેન્ડ્ઝ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ અને તેની સાથી કંપનીઓએ મહિને 10થી 12 ટકાનું વળતર આપવાની સ્કીમને નામે બજારમાંથી રૂ. 2950 કરોડ એકત્રિત કરી લીધા હતા. તેમની સંસ્થા સેબી રજિસ્ટર્ડ હોવાનો ખોટો દાવો કરીને આ રકમ એકત્રિત કરવામાં આવી હતી.
રોકાણકારોને કેવી રીતે ફસાવ્યા?
એક રોકાણકારોનો વિશ્વાસ જીતી લેવા માટે તેમણે બ્રોકરનું લાઇસન્સ મેળવી લીધું હતું. બીજું, રોકાણકારોને દર મહિને 10થી 12 ટકા વળતર આપવાની ખાતરી આપીને આકર્ષવામાં આવ્યા હતા. રોકાણકારો પાસેથી એકત્રિત કરવામાં આવેલા નાણાં વિવિધ સંસ્થાઓ મારફતે પૈસા ફેરવવામાં આવ્યા હતા. તેમની પાસે એક જ ડિરેક્ટર, એક જ સરનામું અને એક જ નાણાકીય જોડાણ હતું. આ કૌભાંડકારોએ રોકાણકારોને નકલી ડેશબોર્ડ બતાવ્યા હતા. આ ડેશબોર્ડમાં ખોટા નફા દર્શાવવામાં આવ્યા હતા. રોકાણકારોને શરૂઆતમાં થોડા પૈસા પાછા આપીને વિશ્વાસ જીતી લેવામાં આવ્યો હતો.
ગંભીર ગેરરીતિઓ આચરી
આરંભમાં રોકાણકારો પાસે રોકાણ લીધા બાદ વળતર આપ્યા હતા. સમય જતાં રોકાણકારોને તેમના નાણાં ઉપાડવાની છૂટ પણ આપી નહોતી. રોકાણકારોની મંજૂરી વિના જ તેમણે રોકેલા નાણાં ક્રિપ્ટો કરન્સીમાં ડાયવર્ટ કરી દેવામાં આવ્યા હતા. આ અંગે અનેક ફરિયાદો થઈ હોવા છતાં આરંભમાં કોઈ પગલાં જ લેવામાં આવ્યા નહોતા.
જંગી વળતર આપવાના દાવાઓ કર્યા હોવા છતાંય કંપનીની કામગીરી શંકાસ્પદ રહી હોવાનું જણાવતા સેબીએ અવલોકન કર્યું હતું કે કંપનીએ ખૂબ ઓછા ટ્રેડ્સ કર્યા હતા. આ ટ્રેડ્સ માત્ર ને માત્ર રૂ. 43,430ના જ કરવામાં આવ્યા હતા. કંપનીએ એક પણ ક્લાઈન્ટવતીથી ટ્રેડ કર્યો જ નહોતો. આમ કંપની દ્વારા લાઈસન્સનો દુરુપયોગ કરવામાં આવ્યો હોવાનું પ્રસ્થાપિત થયું હતું.
સેબીનું અવલોકન
આ કેસમાં તપાસ કર્યા બાદ સેબીએ જણાવ્યું હતું કે લાઇસન્સનો ઉપયોગ ગેરકાયદેસર રીતે પૈસા એકત્ર કરવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો. આ કૌભાંડમાં પોતાના નામનો દુરુપયોગ થતો હોવા છતાં તેમને રોકવાનો કોઈ જ પ્રયાસ કંપની દ્વારા કરવામાં આવ્યો નહોતો. તેમાં નિયમિતતા, પારદર્શકતા અને નૈતિકતા ભંગ કરવામાં આવ્યો હતો. કંપની ફિટ અને પ્રોપર ન હોવાનું પણ પ્રસ્થાપિત થયું છે.
સ્ટોક બ્રોકર કોડ ઓફ કન્ડક્ટના અનેક નિયમોનો ભંગ કરવામાં આવ્યો હોવાથી સેબી એક્ટ હેઠળ તેમને રૂ. 1 કરોડનો દંડ કરવામાં આવ્યો છે. રોકાણકારોને ચેતવણી આપતા સેબીએ જણાવ્યું હતું કે માસિક 10થી 12 ટકા રિટર્નનો વાયદો મોટાભાગે સ્કેમ કરનારાઓ દ્વારા જ કરવામાં આવે છે. માત્ર સેબીનું રજિસ્ટ્રેશન હોવાથી તેમનામાં વિશ્વાસ મૂકી દેવો ઉચિત નથી.
આ કેસ બતાવી રહ્યો છે કે હવે ફ્રોડસ્ટર્સ વધુ આધુનિક રીતે કામ કરે છે. નકલી વિશ્વસનીયતા ઉભી કરીને મોટી રકમ ઉઘરાવે છે. રોકાણ કરતા પહેલા હંમેશા સંપૂર્ણ તપાસ કરવી જરૂરી છે.



