કેતન પારેખ અને રોહિત સાલગાંવકરે કેપિટલ ગ્રુપના માધ્યમથી શેરબજારમાં ગરબડ કરીઃ SEBI
બજારમાં સોદા થાય તે પહેલાં જ કયા શેર ખરીદવા કે વેચવા, તેની ક્વોન્ટિટી (સંખ્યા) અને કિંમત સહિતની તમામ વિગતો પદ્ધતિસર રોહિત સાલગાંવકર સાથે શેર કરવામાં આવતી હતી: SEBI
ગુપ્ત માહિતી કેપિટલ ગ્રુપના બે ટ્રેડર્સ, જેમ્સ વિન્સેન્ટ ચેંગ અને ટેરેન્સ ત્સાઈ પાસ કરતા હતા અને સાલગાંવકર આ ગુપ્ત માહિતી કેતન પારેખ અને તેના સાથી ટ્રેડર્સના નેટવર્ક સુધી પહોંચાડતો હતોઃ SEBI
કેતન પારેખ ૨૦૦૧ ના કુખ્યાત શેરબજાર કૌભાંડનો મુખ્ય સુત્રધાર છે અને અગાઉ તેના પર પ્રતિબંધો મૂકવા છતાં તે હજુ પણ બજારમાં કેવી રીતે સક્રિય રહ્યો તે અંગે પણ પ્રશ્નો ઉઠ્યા છે.
બજાર નિયામક સેબી- સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઈન્ડિયા)એ અમેરિકા સ્થિત એસેટ મેનેજર ‘કેપિટલ ગ્રુપ’ સાથે સંકળાયેલા છ ફોરેન પોર્ટફોલિયો ઇન્વેસ્ટર્સ (FPIs)ને કારણ દર્શાવો નોટિસ પાઠવી છે. આ નોટિસ જાણીતા માર્કેટ ઓપરેટર કેતન પારેખ અને સિંગાપોર સ્થિત ટ્રેડર રોહિત સાલગાંવકર સાથે જોડાયેલા કથિત ‘ફ્રન્ટ-રનિંગ’ (ગોલમાલ/દલાલી) નેટવર્કના સંદર્ભમાં આપવામાં આવી છે.
સેબીએ કેપિટલ ગ્રુપ દ્વારા સંચાલિત છ વિદેશી ફંડ્સ સામે કાયદાકીય પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે. આ ફંડ્સમાં સ્મોલકેપ વર્લ્ડ ફંડ અમેરિકન ફંડ્સ ઇન્સ્યોરન્સ સિરીઝ ગ્રોથ-ઇન્કમ ફંડ, અમેરિકન ફંડ્સ ફંડામેન્ટલ ઇન્વેસ્ટર્સ, ધ ગ્રોથ ફંડ ઓફ અમેરિકા, એમકેપ ફંડ અને કેપિટલ ગ્રુપ એમકેપ ફંડ (લક્ઝમબર્ગ)નો સમાવેશ થાય છે, એમ ઇકોનોમિક ટાઈમ્સના અહેવાલમાં જણાવવામાં આવ્યું છે.
આ નોટિસો જાન્યુઆરી ૨૦૨૧ થી જૂન ૨૦૨૩ વચ્ચે મોટા સંસ્થાકીય ઓર્ડર્સ (મોટા સોદાઓ)ની ગુપ્ત માહિતી લીક થવા અંગે સેબીની ચાલી રહેલી તપાસના આધારે આપવામાં આવી છે. સેબીએ આરોપ લગાવ્યો છે કે બજારમાં સોદા થાય તે પહેલાં જ કયા શેર ખરીદવા કે વેચવા, તેની ક્વોન્ટિટી (સંખ્યા) અને કિંમત સહિતની તમામ વિગતો પદ્ધતિસર રોહિત સાલગાંવકર સાથે શેર કરવામાં આવતી હતી.
આ ગુપ્ત માહિતી કેપિટલ ગ્રુપના બે ટ્રેડર્સ, જેમ્સ વિન્સેન્ટ ચેંગ અને ટેરેન્સ ત્સાઈ દ્વારા પાસ કરવામાં આવતી હતી, જેઓ આ ફર્મના ભારતના આશરે ૯૦ ટકા ટ્રેડિંગનું કામ સંભાળતા હતા. સેબીનો આરોપ છે કે સાલગાંવકર આ ગુપ્ત માહિતી કેતન પારેખ અને તેના સાથી ટ્રેડર્સના નેટવર્ક સુધી પહોંચાડતો હતો, જેથી તેઓ આઈપીઓ કે મોટા સંસ્થાકીય સોદા થાય તે પહેલાં જ શેરમાં પોઝિશન લઈને કિંમતોની વધઘટમાંથી મોટો નફો કમાઈ લેતા હતા.
સેબીએ તેની તપાસમાં બ્લૂમબર્ગ ચેટ લોગ્સ અને વોટ્સએપ મેસેજની તપાસ કરી છે અને તારણ કાઢ્યું છે કે મોટા બ્લોક ડીલ્સ માટે લિક્વિડિટી શોધવાના બહાને આ માહિતીની આપ-લે એક અનૌપચારિક ચેનલ તરીકે ગુપ્ત રીતે ચાલતી હતી. અગાઉ જાન્યુઆરી ૨૦૨૫ ના વચગાળાના આદેશમાં સેબીએ આ સંસ્થાકીય રોકાણકારનો ઉલ્લેખ માત્ર એક ‘મોટા ક્લાયન્ટ’ તરીકે જ કર્યો હતો.
આ નવી કાનૂની કાર્યવાહીમાં પ્રથમ વખત કેપિટલ ગ્રુપના નામનો સ્પષ્ટ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. કેપિટલ ગ્રુપ વૈશ્વિક સ્તરે ૩.૩ ટ્રિલિયન યુએસ ડોલર કરતાં વધુની સંપત્તિનું સંચાલન કરે છે. હિન્દુ બિઝનેસલાઇનના અહેવાલ મુજબ, સિંગાપોરની સ્ટ્રેટ ક્રોસિંગ પ્રાઇવેટ લિમિટેડના ડિરેક્ટર રોહિત સાલગાંવકરે ભારતીય બ્રોકરેજ ફર્મ મોતીલાલ ઓસ્વાલ ફાઇનાન્સિયલ સર્વિસીસ અને નુવામા વેલ્થ મેનેજમેન્ટ સાથે સંસ્થાકીય સોદાઓ રૂટ કરવા માટે કરાર કર્યા હતા. સાલગાંવકરે સેબીના આ વચગાળાના આદેશને સેક્યુરિટીઝ એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલમાં પડકાર્યો છે.
સેબીના જાન્યુઆરી ૨૦૨૫ ના ૧૮૮ પાનાંના વચગાળાના આદેશમાં જણાવાયું હતું કે કેતન પારેખ અને તેના સાથીદારો આ કાળા કારોબારને છુપાવવા માટે કોડેડ લેંગ્વેજ (ગુપ્ત ભાષા), બહુવિધ મોબાઈલ ફોન, રોકડ વ્યવહારો અને ‘આંગડિયા ચેનલો’ નો ઉપયોગ કરતા હતા. કેતન પારેખ ૨૦૦૧ ના કુખ્યાત શેરબજાર કૌભાંડનો મુખ્ય સુત્રધાર છે અને અગાઉ તેના પર પ્રતિબંધો મૂકવા છતાં તે હજુ પણ બજારમાં કેવી રીતે સક્રિય રહ્યો તે અંગે પણ પ્રશ્નો ઉઠ્યા છે. સેબીએ જાન્યુઆરી ૨૦૨૫માં આ નેટવર્ક સાથે જોડાયેલી ૨૨ સંસ્થાઓ પાસેથી રૂ. ૬૫.૭૭ કરોડનો ગેરકાયદેસર નફો જપ્ત કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો અને મુખ્ય વ્યક્તિઓ પર બજારમાં ટ્રેડિંગ કરવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો.
