ઇલેક્ટ્રિક વ્હીકલની ડિમાન્ડ વધારે સપ્લાય ઓછો, આઠ માસના વેઈટિંગને કારણે પેટ્રોલનો ખર્ચ ઘટાડવા માગતા ગ્રાહકોમાં હતાશા
ઇલેક્ટ્રિક વ્હીકલની ડિમાન્ડ વધારે સપ્લાય ઓછો, આઠ માસના વેઈટિંગને કારણે પેટ્રોલનો ખર્ચ ઘટાડવા માગતા ગ્રાહકોમાં હતાશા
નવરાત્રી દરમિયાન પેસેન્જર ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના વેચાણમાં ૨૬ ટકાનો શાનદાર વધારો નોંધાયો
સપ્લાય શોર્ટેજ, બેટરી તથા ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં વપરાતી ખાસ ચિપની અછત અને વધતી જતી બુકિંગના કારણે ડીલરોને તહેવારોની સિઝનમાં વાહનો પહોંચાડવામાં ભારે મુશ્કેલી
વર્તમાન તહેવારોની સિઝનમાં પરંપરાગત ઇંધણ (પેટ્રોલ-ડીઝલ)ના ઊંચા ભાવને કારણે ગ્રાહકોમાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનો ખરીદવા માટે ભારે ધસારો જોવા મળી રહ્યો છે. તેની સામે સપ્લાય વધી રહ્યો નથી. પરિણામે સપ્લાય અને ડિમાન્ડ વચ્ચે મોટું અંતર સર્જાયું છે. નવરાત્રી દરમિયાન પેસેન્જર ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના વેચાણમાં ૨૬ ટકાનો શાનદાર વધારો નોંધાયો છે, છતાં ઇન્ડસ્ટ્રી ગ્રાહકોની વધતી માંગને પહોંચી વળવામાં પાછળ પડી રહી છે. સપ્લાય શોર્ટેજ, બેટરી તથા ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં વપરાતી ખાસ ચિપની અછત અને વધતી જતી બુકિંગના કારણે ડીલરોને તહેવારોની સીઝનમાં વાહનો પહોંચાડવામાં ભારે મુશ્કેલી પડી રહી છે, જેની સીધી અસર લાંબી વેઇટિંગ લિસ્ટ અને ખરીદદારોની મુશ્કેલીના વધારા રૂપે જોવા મળી રહી છે.
વિવિધ કંપનીઓ સામેના પડકારો અને તેના કારણો
આ તહેવારોની સિઝનમાં માર્કેટ લીડર મારુતિ સુઝુકી, હ્યુન્ડાઈ મોટર ઈન્ડિયા અને ટાટા મોટર્સ જેવી અગ્રણી ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓ તેમજ ફ્લીટ ઓપરેટર્સ આ સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા છે. મારુતિ સુઝુકીના કેસમાં ઓક્ટોબરની શરૂઆતમાં જ કંપની પાસે પેન્ડિંગ બુકિંગ્સ વધીને ૨,૭૦,૦૦૦ યુનિટ્સ સુધી પહોંચી ગયા છે, કારણ કે તમામ સેગમેન્ટ્સ (ICE, CNG અને EV) માં અચાનક માંગ વધી ગઈ છે. આ જ રીતે હ્યુંડાઈ મોટર ઇન્ડિયાની ‘ક્રેટા EV’ ની માંગ ડબલ થઈને દર મહિને આશરે ૧,૦૦૦ યુનિટ્સ થઈ ગઈ છે. આ સિવાય, અગાઉ સપ્લાયર પ્લાન્ટમાં લાગેલી આગ અને બેટરી તથા ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં વપરાતી વિશિષ્ટ ચિપની તીવ્ર અછતના કારણે ડિલિવરી પ્રભાવિત થઈ છે, જેના લીધે ગ્રાહકોએ ૪ થી ૮ અઠવાડિયા સુધી રાહ જોવી પડી રહી છે. ઝિપ ઇલેક્ટ્રિકના ટોચના અધિકારીનું કહેવું છે કે હાલમાં સપ્લાય સામાન્ય છે, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે થતી ઉથલપાથલને કારણે બેટરી, સેમિકન્ડક્ટર્સ અને મેગ્નેટ્સની સપ્લાય ગમે ત્યારે પ્રભાવિત થવાનું જોખમ રહેલું છે.
સપ્લાય ચેઈન અને ઉત્પાદનમાં આવી રહેલા મુખ્ય અવરોધો
બેટરી અને વાહનોના ઇલેક્ટ્રોનિક્સમાં ઉપયોગમાં લેવાતી સ્પેશિયાલાઇઝ્ડ ચિપ્સની ભારે અછત પ્રવર્તી રહી છે. તેના મુખ્ય સપ્લાયર્સના યુનિટમાં લાગેલી આગ જેવી આકસ્મિક ઘટનાઓને કારણે કમ્પોનેન્ટ્સનું પ્રોડક્શન અને ડિલિવરી ચેઈન ખોરવાઈ ગઈ છે. વૈશ્વિક ક્રૂડ-ઓઇલના ઝાટકા અને પ્રાદેશિક સંઘર્ષોને કારણે બેટરીઓ, સેમિકન્ડક્ટર્સ અને મેગ્નેટ્સના સપ્લાયમાં ગ્લોબલ ડિસ્પ્લેસમેન્ટનું જોખમ સતત તોળાતું રહે છે. જે કંપનીઓએ અગાઉથી જ ઇન્વેન્ટરીનું આયોજન કર્યું હતું અથવા મુખ્યત્વે ફ્લીટ ઓપરેટર્સને માલ વેચે છે તેમને ઓછી અસર થઈ છે, પરંતુ જે ડીલરો સીધા છૂટક ગ્રાહકોને વેચાણ કરે છે તેમને સપ્લાયની તંગીનો સીધો માર પડી રહ્યો છે.
ઇલેક્ટ્રિક વાહનો ખરીદવા ઇચ્છનારાઓ પર તેની અસરો
ઇલેક્ટ્રિક વેહિકલની સતત વધતી માંગ અને સપ્લાયની મર્યાદાઓને કારણે ઇલેક્ટ્રિક વાહનો ખરીદવા ઇચ્છુક ગ્રાહકોને ભારે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. પેટ્રોલના ઊંચા ભાવો (મુંબઈમાં રૂ. ૧૧૧ અને દક્ષિણ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં રૂ.૧૧૬ પ્રતિ લીટર)ને કારણે પોતાના રોજિંદા રનિંગ ખર્ચને ઘટાડવા માટે ગ્રાહકો ઝડપથી ઇલેક્ટ્રિક વેહિકલની ખરીદી તરફ વળી રહ્યા છે, પરંતુ વાહનો ઉપલબ્ધ ન હોવાને કારણે તેમને ૮ મહિના સુધીનું લાંબું વેઇટિંગ પિરિયડ સહન કરવું પડી રહ્યું છે. ખાસ કરીને રોજિંદા કમાણી કરતા ડિલિવરી રાઇડર્સ અને કોમર્શિયલ ઓપરેટર્સ માટે માસિક આવકમાં બચત કરવા માટે ઇલેક્ટ્રિક વેહિકલ અનિવાર્ય બન્યા હોવા છતાં, બજારમાં સમયસર ડિલિવરી ન મળવાથી ગ્રાહકોનો ઉત્સાહ મંદ પડી રહ્યો છે અને તેઓ રાહ જોવાની ફરજ પડી રહી છે. આઠ મહિના સુધી રાહ જોઈ ન શકનારાઓએ આગામી મહિનાઓમાં બુકિંગ કરવાનું પણ આયોજન કર્યું છે.
