NAFCUBના સુવર્ણ જયંતી વર્ષમાં નવસર્જન અને સુધારાઓનો રોડમેપ તૈયાર કર્યો
NAFCUBના સુવર્ણ જયંતી વર્ષમાં નવસર્જન અને સુધારાઓનો રોડમેપ તૈયાર કર્યો
નેફકબની મધ્યસ્થતાથી રિઝર્વ બેન્ક અને સરકાર વચ્ચેના મતભેદો ઉકેલાશે, જેનાથી શહેરી સહકારી બેન્કોને વાણિજ્યિક બેંકોની જેમ વ્યાપાર વિસ્તારવાની નવી તકો મળશે.
ભારતના શહેરી સહકારી બેંકિંગ ક્ષેત્રની સર્વોચ્ચ સંસ્થા નેફકબ-નેશનલ ફેડરેશન ઓફ અર્બન કોઓફરેટીવ બેન્ક એન્ડ ક્રેડિટ સોસાયટીઝ પોતાના ગૌરવશાળી અસ્તિત્વના ૫૦મા વર્ષમાં એટલે કે સુવર્ણ જયંતી વર્ષમાં પ્રવેશ કરી રહી છે ત્યારે જ દેશના અર્બન કો-ઓપરેટિવ બેંકિંગ અને ક્રેડિટ સોસાયટી ક્ષેત્રને આધુનિક બનાવવા અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા ના કડક નિયમનકારી માળખા વચ્ચે બેંકોને પુનઃ સક્ષમ કરવા માટે નીતિગત સુધારાઓની નવી ઝુંબેશ શરૂ કરી છે.
નેફકબના નેતૃત્વ હેઠળ દેશભરની અર્બન કો-ઓપરેટિવ બેંકોના પ્રતિનિધિઓ એક મંચ પર આવ્યા છે. સુવર્ણ જયંતી વર્ષ દરમિયાન સંસ્થાએ રિઝર્વ બેન્કે, કેન્દ્રીય સહકાર મંત્રાલય અને રાજ્ય સરકારો સમક્ષ શહેરી સહકારી બેન્કના ક્ષેત્રની મુખ્ય સમસ્યાઓ ઉકેલવા અને આંતરિક વહીવટી સુધારાઓ લાવવાનો સંકલ્પ કર્યો છે.
અમ્બ્રેલા ઓર્ગેનાઈઝેશન
નેફકબનો સૌથી મોટો પ્રોજેક્ટ શહેરી સહકારી બેન્કો માટે વિશેષ ‘અમ્બ્રેલા ઓર્ગેનાઈઝેશન’ ને પૂરેપૂરું કાર્યરત કરવાનો છે. આ ઓર્ગેનાઈઝેશન નાની અને મધ્યમ સહકારી બેંકોને આધુનિક ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજીનું માળખું, સાયબર સિક્યોરિટી અને લિક્વિડિટી સપોર્ટ પૂરો પાડશે. રિઝર્વ બેન્કની નીતિઓમાં ખાસ્સી રાહતો આપવામાં આવી છે. નેફકબે રિઝર્વ બેન્ક પાસે બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટર્સના કાર્યકાળની મર્યાદા, નવી શાખાઓ ખોલવાની મંજૂરીઓ અને પ્રાયોરિટી સેક્ટર લેન્ડિંગના કડક લક્ષ્યાંકોમાં વ્યાજબી છૂટછાટ માંગવામાં આવી રહી છે.
ટેકનોલોજી અને પ્રોફેશનલિઝમ
નાના શહેરોની ક્રેડિટ સોસાયટીઓ અને બેંકોનું ડિજિટાઇઝેશન કરવું, જેથી તેઓ ખાનગી અને સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો સામે સ્પર્ધા કરી શકશે. નાની સહકારી બેંકોનું અસ્તિત્વ ટકી રહેશે. નાની સહકારી બેન્કો આધુનિક સેવાઓ આપવાને સમર્થ બનતા તેમની સ્પર્ધાત્મકતા વધી જશે. ઝડપથી બદલાતી ડિજિટલ બેંકિંગના યુગમાં નાની શહેરી સહકારી બેન્કો એકલી ટેકનોલોજીનો મોટો ખર્ચ ઉઠાવી શકતી નથી. નેફકબના અમ્બ્રેલા ઓર્ગેનાઈઝેશન અને સુધારાવાદી પગલાંથી નાની બેંકોને ઓછા ખર્ચે આધુનિક સૉફ્ટવેર, એટીએમ અને યુપીઆઈ જેવી સુવિધાઓ મળશે, જેથી ગ્રાહકો બેંક છોડીને જશે નહીં. તેમના થાપણદારો તેમની સાથે જ રહેશે. ભૂતકાળમાં કેટલીક કો-ઓપરેટિવ બેંકો આધુનિક સુવિધાઓ પૂરી પાડવામાં નિષ્ફળ જવાને કારણે સામાન્ય નાગરિકોનો વિશ્વાસ ડગમગ્યો હતો. સુવર્ણ જયંતી વર્ષમાં ગુડ ગવર્નન્સ (સુશાસન) અને પારદર્શિતા પર મૂકવામાં આવતો ભાર થાપણદારોમાં બેંકિંગ સુરક્ષા પ્રત્યે નવો વિશ્વાસ જગાડશે.
સહકારી ક્ષેત્રનું નીતિગત મજબૂતીકરણ
કેન્દ્રીય સહકાર મંત્રાલય હાલમાં સહકારી ક્ષેત્રને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યું છે. નેફકબની મધ્યસ્થતાથી રિઝર્વ બેન્ક અને સરકાર વચ્ચેના મતભેદો ઉકેલાશે, જેનાથી શહેરી સહકારી બેન્કોને વાણિજ્યિક બેંકોની જેમ વ્યાપાર વિસ્તારવાની નવી તકો મળશે.
અત્યારની વર્તમાન સ્થિતિ
રિઝર્વ બેન્કે શહેરી સહકારી બેન્કોના ગવર્નન્સ માટે લાવેલા કડક નિયમો પાછા ખેંચ્યા નથી, પરંતુ સુધારાવાદી રોડમેપ ધરાવતી બેંકોને પ્રોત્સાહન આપવાની નીતિ અપનાવી છે. નેફકબ દ્વારા સ્થાપિત આ કંપની નેશનલ અર્બન કોઓપરેટીવ ફાઈનાન્સ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન લિમિટેડને રિઝર્વ બેન્ક પાસે નોન-બેંકિંગ ફાઇનાન્શિયલ કંપની તરીકેનું લાઇસન્સ મળી ચૂક્યું છે અને તે હવે બેંકોને મૂડી અને ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજીમાં સહયોગ આપવા માટે તૈયાર થઈ રહી છે.
સુવર્ણ જયંતી વર્ષ અંતર્ગત સમગ્ર દેશમાં સેમિનારો, તાલીમ કાર્યક્રમો અને સભાસદ જાગૃતિ ઝુંબેશો યોજાઈ રહી છે. નેફકબનું સુવર્ણ જયંતી વર્ષ એ માત્ર ભૂતકાળની સિદ્ધિઓને યાદ કરવાનો પ્રસંગ નથી, પરંતુ તે ભારતના અર્બન કો-ઓપરેટિવ બેંકિંગ ક્ષેત્ર માટે આત્મચિંતન અને ભવિષ્યની સજ્જતાનો નવો વળાંક છે. જો આ સુધારાઓ યોગ્ય રીતે અમલમાં આવશે, તો અર્બન કો-ઓપરેટિવ બેંકો દેશના મધ્યમ વર્ગ અને નાના વેપારીઓ માટે આર્થિક કરોડરજ્જુ બની રહેશે.
