• 7 July, 2026 - 11:04 PM

રોડટેપ  સ્ક્રૉલ્સ વાર્ષિક રિટર્ન ફાઇલ ન કરનારાના નિકાસના કન્સાઈનમેેન્ટ અટકી જશે

રોડટેપ  સ્ક્રૉલ્સ વાર્ષિક રિટર્ન ફાઇલ ન કરનારાના નિકાસના કન્સાઈનમેેન્ટ અટકી જશે

30મી જૂન સુધીની ડેડલાઈન સંખ્યાબંધ એક્સપોર્ટર્સ ચૂકી ગયા હોવાની સંભાવનાઃ નિકાસકાના કામકાજ  ખોરવાઈ જવાની ભીતિ

અમદાવાદઃ આઈએસી – ઇમ્પોર્ટ એક્સપોર્ટ કોડ માટે નાણાકીય વર્ષમાં રોડટેપના બેનિફિચની પરમ રૂ. 1 કરોડથી વધુ હોય તો તે આયાત-નિકાસ કારે તેનું વાર્ષિક રિટર્ન ફરજિયાત ફાઇલ કરેલું હોવું જોઈએ. જો તે વાર્ષિક રિટર્ન  ફાઇલ ન કરે તો તેને રોડ ટેપ હેઠળ મળતાં લાભ આપવામાં આવશે નહિ.  રિટર્ન ફાઈલ કરવાની મુદત થયા પછી મળતા ત્રણ મહિનાના ગ્રેસ પિરિયડ પછી એટલે કે 30 જૂન પછી કસ્ટમ્સ પોર્ટ પર રોડટેપ ક્લેમના આગળના સ્ક્રૉલ્સ આઉટ (ચૂકવણી) રોકી દેવામાં આવશે.

રોડ ટેપ સ્ક્રોલ ભારતમાંથી નિકાસ કરવા માટે રજૂ કરવા પડતા દસ્તાવેજોની કસ્ટમ્સના પોર્ટલ પર આપોઆપ રિફ્લેક્ટ  થતી યાદી છે. તેની મદદથી નિકાસકારને મળવા પાત્ર રોડટેપની સ્કીમના લાભની વિગતો જાણી શકાય છે. બીજું, આ દસ્તાવેજો માલની નિકાસ કરી હોવાનો ડિજિટલ પુરાવો છે. કારણ કે તેમાંથી જ ઇ-સ્ક્રિપ્સ જનરેટ થાય છે. ઈ-સ્ક્રિપ એક ઇલેક્ટ્રોનિક ક્રેડિટ છે. તેથી તે સૌથી વધુ મહત્વની ગણાય છે. તેને એક અત્યંત મહત્વનો ડિજિટલ પુરાવો ગણવામાં આવે છે. વાર્ષિક રિટર્ન ફાઈલ ન કરનારનું ડિજિટલ સ્ક્રોલ્સ ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ ફોરેન ટ્રેડ અટકાવી શકે છે. તેમ થવાથી નિકાસના કામ અટકી શકે છે.

જો કે વાર્ષિક રિટર્ન ફાઇલ કર્યા પછી અને લાગુ પડતી કમ્પોઝિશન ફી ચૂકવ્યા પછી સ્ક્રૉલ્સ ફરી શરૂ કરી શકાય છે. નિકાસકારોએ વાર્ષિક રિટર્નને માત્ર એક આંકડાકીય કવાયતન ગણવી જોઈએ. તેમાં સુસ્તી દાખવનારે ગંભીર પરિણામોનો સામનો કરવો પડી શકે છે.

નિકાસકારોને માલની એક્સપોર્ટ કરવામાં નુકસાની પણ મોટી થાય છે. પરિણામે અનેક નિકાસકારોને તેનું વળતર મેળવવામાં તકલીફ પડી રહી છે. તેને માટેનો સંબંધિત કાયદો ‘કેરેજ ઓફ ગુડ્સ બાય સી એક્ટ, 2025’ છે. આ કાયદો 10 સપ્ટેમ્બર, 2025 ના રોજ અમલમાં આવ્યો હતો. કાયદાની કલમ 3 જણાવે છે કે, આ અધિનિયમને આધીન રહીને, શિડ્યુઅલ (અનુસૂચિ) ના નિયમો ભારતના કોઈપણ બંદર પરથી ભારતમાં અથવા ભારતની બહારના કોઈપણ અન્ય બંદર પર માલ લઈ જતા જહાજો દ્વારા થતા દરિયાઈ પરિવહનને લાગુ પડે છે.

આ શિડ્યુઅલ માલના લોડિંગ (ચઢાવવા) થી લઈને ડિસ્ચાર્જ (ઉતારવા) સુધીના પરિવહન ગાળાને વ્યાખ્યાયિત કરે છે. તે માલના લોડિંગ, હેન્ડલિંગ, સ્ટોવેજ (ગોઠવણી), પરિવહન, કસ્ટડી, સંભાળ અને માલ ઉતારવા માટે કેરિયર પર જવાબદારીઓ અને દેખરેખ નક્કી કરે છે. તે વહાણની સફર શરૂ થતા પહેલા અને તે સમયે જહાજને દરિયાઈ સફર માટે યોગ્ય (seaworthy) બનાવવા અને કાર્ગોની જગ્યાઓને સુરક્ષિત રાખવા માટે કેરિયર દ્વારા યોગ્ય ખંત (due diligence) રાખવાની પણ માંગ કરે છે.

ઇમ્પોર્ટ મૂલ્ય અંગેની સમસ્યા

કસ્ટમ્સ વેલ્યુએશન રૂલ્સ, 2007 ના નિયમ 3(3) મુજબ, ટ્રાન્ઝેક્શન વેલ્યુ (વ્યવહાર મૂલ્ય) સ્વીકારી શકાય છે જો તે સંબંધે કિંમતને પ્રભાવિત ન કરી હોય. જો કે, આયાતકારે ટ્રાન્સફર-પ્રાઇસિંગ પોલિસી, પ્રાઇસ લિસ્ટ, સમાન આયાતના ડેટા, રોયલ્ટી અથવા ટેકનિકલ ફીની વિગતો અને ઇન્ટર-કંપની કરારો સાથે તૈયાર રહેવું જોઈએ. જે કેસોમાં કસ્ટમ્સને પ્રથમ દૃષ્ટિએ તપાસની જરૂર જણાય, તે કેસ ૨૯ ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૬ ના CBIC સર્ક્યુલર નંબર 5/2016-Customs હેઠળ સ્પેશિયલ વેલ્યુએશન બ્રાન્ચ (SVB) ને મોકલી શકાય છે.

લીગલ મેટ્રોલોજી એક્ટ, 2009 ની કલમ 4 જણાવે છે કે વજન અથવા માપનો દરેક એકમ ઇન્ટરનેશનલ સિસ્ટમ ઓફ યુનિટ્સ (SI) પર આધારિત મેટ્રિક સિસ્ટમ અનુસાર હોવો જોઈએ. કલમ 11(1)(a) કહે છે કે કોઈ પણ વ્યક્તિ કોઈપણ માલ, વસ્તુ કે સેવાના સંબંધમાં વજન, માપ અથવા સંખ્યાના સ્ટાન્ડર્ડ એકમ સિવાય અન્ય કોઈ રીતે કિંમત કે ચાર્જ ટાંકી શકશે નહીં. જો કે, કલમ 11(2) સ્પષ્ટ કરે છે કે કલમ 11(1) ના નિયમો કોઈપણ માલ, વસ્તુ અથવા સેવાની નિકાસને લાગુ પડશે નહીં. તેથી, યુકેના ગ્રાહક માટેના નિકાસ ક્વોટેશનમાં વજન પાઉન્ડ અને આઉન્સમાં દર્શાવી શકાય છે. ઘરેલું (સ્થાનિક) વેચાણના દસ્તાવેજો માટે માત્ર મેટ્રિક સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.

વાઈબ્રન્ટ ઉદ્યોગના વાચકો તેમના પ્રશ્નો અમને vibrantudyogplus@gmail.com   પર મોકલી શકે છે.

Read Previous

આજે શેરબજારમાં શું કરશો?

Read Next

ટિયર-II શહેરો બન્યા રિયલ એસ્ટેટ ડેવલપર્સના વિકાસનું નવું સરનામું

Most Popular