વિદેશીની નોકરીની ઓફર આવે તો ચેતી જજો, તમને સાયબર ગુનેગાર બનાવી શકે છે

• ભારતમાં સ્થિર રોજગાર શોધતા યુવાનો સહેલાઈથી આ ફ્રોડના છટકામાં સપડાઈ જાય છે. વાસ્તવમાં આ ઓફર નથી, પરંતુ એક છટકું છે.
• થાઈલેન્ડમાં નોકરીના નામે જાહેરાત કરે છે. લોકો દિલ્હીથી બેન્કોક પહોંચે છે, પરંતુ પછી તેમને ગુપ્ત રીતે મ્યાંમારમાં લઈ જવામાં આવે છે. ત્યારબાદ તેમને ડિજિટલ ફ્રોડ કરવાની લાઈનમાં જોડી દેવામાં આવે છે.

આજનો યુવાન વિદેશમાં નોકરી મેળવી સેટલ થવાના સપનાં જુએ છે. આ સપનાંના સોદાગરો વધી રહ્યા છે. ઓનલાઈન આકર્ષક જોબ ઓફર આપીને તમારી સાથે ફ્રોડ કરવામાં આવે તેવી તમામ શક્યતાઓ રહેલી છે. વિદેશમાં આકર્ષક નોકરી મેળવવાની લાલચમાં તમે સાયબર ફ્રોડનો શિકાર તો નથી બનતા તેની તકેદારી રાખવી જરૂરી છે.

તેમની ઓફર સાંભળવી છે. લાલચમાં આવી જવાય તેવી ઓફર ઓનલાઈન જોબ આપવાની વાત કરનારાઓ મૂકે છે. તમને થાઈલેન્ડમાં ઊંચા પગારની નોકરી જોઈએ છે? નોકરી માટે થાઈલેન્ડ જવા માટે રાતીપાઈનો પણ ખર્ચ કરવો પડશે નહિ. તમને વિઝા મેળવવામાં પણ કોઈ જ તકલીફ પડશે નહિ. લ્યો, તમને વિદેશમાં નવી જિંદગી બનાવવાનો મોકો પણ મળશે. ભારતમાં સ્થિર રોજગાર શોધતા યુવાનો સહેલાઈથી આ ફ્રોડના છટકામાં સપડાઈ જાય છે. વાસ્તવમાં આ ઓફર નથી, પરંતુ એક છટકું છે.

આમેય છેલ્લા કેટલાક દાયકાઓથી દુબઈ, સાઉદી અરેબિયા અને કતાર જેવા દેશો નોકરીની તલાશ કરતાં યુવાનો માટે જોબ કરવા માટેના ડ્રીમ પ્લેસ રહ્યા છે. લાખો લોકો ત્યાં કામ કરીને પોતાના પરિવારને પૈસા મોકલતા આવ્યા હોવાનું તેમણે જોયું છે કે પછી સાંભળ્યું છે. જોકે છેલ્લા સવા મહિનાથી અમેરિકા-ઇઝરાયલે મળીને ઇરાન સામે છેડેલા યુદ્ધને કારણે અત્યારે યુવાનો જોબ ઓફર સ્વીકારતા ડરી રહ્યા છે.

તેથી ઓનલાઈન જોબ ઓફર આપીને ફ્રોડ કરનારાઓએ થાઈલેન્ડ, મલેશિયા ને સિંગાપોરમાં જોબ ઓફર આપવા માંડી છે. આ દેશોને નોકરી મેળવીને સેટલ થવાને પાત્ર દેશ તરીકે ઓળખાવીને યુવાનોનો આકર્ષવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે અને ડ્રીમ જોબની તલાશ કરતાં યુવાનોનો ગેરલાભ ગુનેગારો ગેંગ્સ લઈ રહી છે.

ઓનલાઈન જોબ ઓફર કરનારાઓનું ખતરનાક ટ્રાફિકિંગ નેટવર્ક

સેન્ટ્રલ બ્યુરો ઓફ ઇન્વેસ્ટિગેશને 26 માર્ચ 2026ના મુંબઈમાં રહેતા સુનીલ નેલ્લાથુ રામકૃષ્ણનની ધરપકડ કરીને ઓનલાઈન જોબ ઓફર આપનારાઓની છેતરપિંડી પરથી પડદો ઊંચકી લીધો છે. મ્યાંમારના મ્યાવાડ્ડી વિસ્તારમાં સાયબર ફ્રોડ કેમ્પમાં ભારતીયોને મોકલવામાં સંડોવાયેલો હોવાનું કહેવાય છે.

આ ગેંગ્સ થાઈલેન્ડમાં નોકરીના નામે જાહેરાત કરે છે. લોકો દિલ્હીથી બેન્કોક પહોંચે છે, પરંતુ પછી તેમને ગુપ્ત રીતે મ્યાંમારમાં લઈ જવામાં આવે છે. ત્યારબાદ તેમને ડિજિટલ ફ્રોડ કરવાની લાઈનમાં જોડી દેવામાં આવે છે. તેમની ઇચ્છા અનિચ્છાને ધ્યાનમાં લીધા વિના જ તેમને સાયબર ફ્રોડ કરનારાઓ સાથે જોતરી દેવામાં આવે છે.

ડિજિટલ ગુનાઓ માટે મજબૂર કરવામાં આવે છે

આ કેમ્પોમાં લોકોને બળજબરીથી કામ કરાવવામાં આવે છે. ‘ડિજિટલ અરેસ્ટ’નું સ્કેમ કેમ કરવું તેની તાલીમ આપવામાં આવે છે. તેમ જ તેમને રોમાન્સ સ્કેમ કઈ રીતે કરવું તેની સમજણ આપીને સક્રિય કરવામાં આવે છે. તદુપરાંત ક્રિપ્ટોકરન્સી ફ્રોડમાં જોડવામાં આવે છે. આ સેન્ટરોમાંથી વિશ્વભરના લોકોને ઠગવામાં આવે છે. તેમની છેતરપિંડીનો ભોગ બનનારાઓમાં ભારતીયોનો પણ સમાવેશ થાય છે. વિસ્મયજનક વાત એ છે કે ભારતીય નોકરી શોધનારાઓને જ પોતાના દેશના લોકો સામે ઉપયોગમાં લેવામાં આવી રહ્યા છે.

કેદ, ધમકી અને મફતમાં કામ

આ જગ્યાઓ મૂળભૂત રીતે જેલ જેવી છે. લોકો સતત નજર હેઠળ રહે છે, તેમને ધમકાવવામાં આવે છે અને ક્યારેક શારીરિક શોષણ પણ થાય છે. કોઈને પણ બહાર જવાની છૂટ નથી. તેઓ કામદાર નહીં પરંતુ બંધક મજૂર-બોન્ડેડ લેબર બની જાય છે. આ ફ્રોડ કરનારાઓને કેટલાક દેશની સરકારો ઓળખે છે. પરંતુ ચીજ જેવા દેશે પણ આ બાબતમાં મર્યાદિ કડકાઈ દાખવી છે. તેથી ફ્રોડ કરનારાઓની હિમ્મત વધી રહી છે.

તેમને કોઈ જ પૂછનાર ન હોવાનું તેમને લાગી રહ્યું છે. ચીનમાં કેટલાક ગેંગ્સ સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે, પરંતુ આ કાર્યવાહી સંપૂર્ણ નથી. મોટા ભાગે તે ગેંગ્સ પર ધ્યાન આપવામાં આવ્યું છે જે ચીની નાગરિકોને નિશાન બનાવે છે. ભારતીયો અથવા અન્ય દેશોના લોકો પર થતા ફ્રોડ પર એટલું ધ્યાન નથી.

આ સ્કેમ કેમ સફળ થાય છે?

આ સ્કેમ ખૂબ જ સમજદારીથી બનાવવામાં આવે છે. તેમને બહુ જ ઊંચા પગારનું લાલચ આપવામાં આવે છે. તેમ જ જોબમાં ઓફર કરાતા પગારની તુલનાએ લાયકાતનું લેવલ નીચું રાખવામાં આવે છે. પરિણામે યુવાનો બહુ જ ઝડપથી તેમાં સપડાઈ જાય છે. જોબ ઓફર આપ્યા પછી તેમના પર તાત્કાલિક નિર્ણય માટે દબાણ  કરવામાં આવે છે. પરિણામે યુવાનો બરાબર વિચાર કરે તે પહેલા જ તેઓ વિદેશ જવા તૈયાર થઈ જાય છે. આમ તેમને વિચારવાનો મોકો આપતા નથી.

તમે આ પ્રકારના ફ્રોડથી ન છેતરાવા માગતા હોવ તો તમને વૉટ્સએપ, ટેલિગ્રામ કે અન્ય સોશિયલ મિડીયા મારફતે જોબ ઓફર આવે તો તેનો સ્વીકાર કરતાં પહેલા પાંચ વાર વિચાર કરજો. તમારો કોઈ ઇન્ટરવ્યુ ન લેવામાં આવે અને ફક્ત ઑનલાઇન વાતચીત કરીને જોબ ઓફર કરવામાં આવે અને તમારા જોબ ઓફર અંગે સ્પષ્ટ વાત કરવામાં ન આવતી હોય તો તેવા સંજોગોમા પણ જોબ ઓફર મેળવનારે ચેતી જવાની જરૂર છે. તરત જ મુસાફરી માટે દબાણ કરવામાં આવે તો પણ સમજી જવાની જરૂર છે કે તમારી સાથે ફ્રોડ થઈ રહ્યો છે.

વિઝા કે ટિકિટ માટે પૈસા માંગવામાં આવે અને કંપની અંગેની સાચી માહિતી ન મળે તો પણ દાળમાં કંઈક કાળું હોવાનું સમજી જવું જોઈએ. તદુપરાંત તમારી મુસાફરીને માર્ગ તમને શંકાસ્પદ લાગે તો પણ તમારે સમજી જવાની જરૂર છે કે તમારી સાથે ફ્રોડ થઈ રહ્યો છે.

ફ્રોડથી બચવા શું કરી શકાય

તમને જે કંપનીમાં જોબ ઓફર આપવામાં આવી હોય તે કંપની અંગે તમારી પાસેના તમામ સોર્સનો ઉપયોગ કરીને તપાસ કરો. મિનિસ્ટ્રી ઓફ એક્સ્ટર્નલ અફેર્સ અને અને રાજદ્વારી કચેરી જેવા સત્તાવાર સ્રોતનો સંપર્ક કરીને માહિતી માગવી જોઈએ. અન્ય સોર્સ પર મદાર બાંધવા કરતાં ઉક્ત બંને સ્રોત વધુ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

તમને જોબ ઓફર આપવામાં આવે તો ક્યારે પણ પહેલાથી પૈસા ન આપો. ઓફર લેટર ધ્યાનથી વાંચો. પરિવારને સંપૂર્ણ માહિતી આપો. અજીબ મુસાફરી પ્લાનથી દૂર રહો. આ ફ્રોડમાં લોકો ફક્ત પોતાની સ્વતંત્રતા ગુમાવતા નથી, પરંતુ ગુનાઓમાં ફસાઈ પણ જાય છે. ડિજિટલ પ્લેટફોર્મના કારણે આ પ્રકારના ગુનાઓ ઝડપથી વધી રહ્યા છે.  વિદેશમાં નોકરી શોધતા પહેલા સંપૂર્ણ તપાસ કરો, કારણ કે અહીં જોખમ માત્ર પૈસાનું નથી, પરંતુ જીવનનું પણ જોખમ છે.